Inleiding
Oogheelkunde
Tijdens het orthoptisch onderzoek is vastgesteld dat uw kind een cilinderafwijking heeft. Hieronder leest u meer informatie over wat dit betekent en wat u kunt verwachten.
Het oog

Bij een normaal oog valt het binnenkomende licht precies op het netvlies achterin het oog. Dit zorgt ervoor dat het beeld scherp wordt gezien, zowel van dichtbij als van veraf. Het oog past zich automatisch aan om dingen op verschillende afstanden scherp te zien.
Bij een refractieafwijking (plus- of minsterkte) wordt het licht niet precies op het netvlies scherp gesteld. Dit kan komen doordat het oog te lang of te kort is, of doordat de lens en het hoornvlies het licht niet goed breken. Hierdoor ziet iemand wazig of onscherp.
Oogmeting

Bij volwassenen is het makkelijk om de juiste brilsterkte te bepalen. Zij kijken naar een kaart met letters en lezen die zelf voor, terwijl de opticien of optometrist verschillende proefglazen voor het oog houdt.
Bij kinderen werkt dit anders. Kinderen zijn namelijk gewend om hun ogen voortdurend aan te passen om scherp te zien. Daardoor kunnen ze de oogspieren moeilijk ontspannen, wat het lastig maakt om de juiste sterkte te meten.

Om dit op te lossen, geven we vaak speciale oogdruppels die de oogspieren tijdelijk ontspannen om zo een betere en betrouwbaardere meting te kunnen doen.
Oorzaken en klachten
Wat is een cilinderafwijking (astigmatisme)?

Bij een normaal oog is het hoornvlies, het voorste doorzichtige deel van het oog, mooi rond van vorm zoals een voetbal. Bij astigmatisme is het hoornvlies echter wat ovaal gevormd, vergelijkbaar met een rugbybal. Hierdoor is de kromming in de ene richting sterker dan in de andere.
Het gevolg is dat het licht dat het oog binnenkomt niet in alle richtingen even sterk wordt gebroken. De lichtstralen komen daardoor niet in één scherp punt samen op het netvlies, maar op meerdere punten. Dit zorgt voor een wazig of vervormd beeld, zowel bij het kijken in de verte als van dichtbij.
De mate en richting van het astigmatisme verschillen per persoon. Een cilinderafwijking komt bovendien vaak voor in combinatie met bijziendheid (myopie) of verziendheid (hypermetropie).
Klachten bij astigmatisme

Niet alle kinderen met astigmatisme hebben klachten. Kinderen kunnen vaak lange tijd compenseren door hun ogen automatisch scherp te stellen (accommoderen). Als het astigmatisme wat sterker is of als het oog te veel moeite moet doen om scherp te zien, kunnen er wél klachten ontstaan, zoals:
Wazig of vervormd zicht
Moeite met scherpstellen
Hoofdpijn of vermoeide ogen, vooral na lezen of beeldschermgebruik
Slordig of langzaam lezen
Wrijven in de ogen of dichtknijpen van de ogen
Behandeling
Bril

Astigmatisme wordt meestal behandeld met een bril met een cilindersterkte. De bril zorgt ervoor dat het beeld scherp op het netvlies valt. Hierdoor kan uw kind duidelijker zien en wordt het kijken minder vermoeiend.
Afhankelijk van de mate van de cilinderafwijking en eventuele klachten, kan het zijn dat de bril alleen nodig is bij activiteiten zoals lezen, of juist de hele dag gedragen moet worden. De orthoptist bespreekt dit met u.
Controles bij de orthoptist zijn belangrijk om te kijken of de brilsterkte nog passend is en of de ogen zich goed ontwikkelen.
Vragen
en meer informatie
Verhinderd?
Wanneer u voor een controle onverwacht verhinderd bent, geef dit dan zo spoedig mogelijk door zodat iemand anders in uw plaats kan worden opgeroepen. U kunt dan meteen een nieuw tijdstip voor uw onderzoek afspreken.
Vragen?
Stel die gerust. De orthoptist en/of oogarts kunt u bereiken via de polikliniek Oogheelkunde, telefoonnummer (0570) 53 51 15.
Waar moet u zijn?

U kunt zich de afgesproken dag en tijd melden bij de polikliniek Oogheelkunde, route 1.
Meer informatie

Kijk voor meer informatie over het Deventer Ziekenhuis op dz.nl.
Klik hier voor meer informatie over brilafwijkingen of kijk op oogartsen.nl.
Vergoeding brillen

De kosten van een (kinder)bril worden meestal niet vergoed vanuit de basisverzekering. Veel aanvullende verzekeringen bieden echter wel een (gedeeltelijke) vergoeding.
De hoogte van de vergoeding verschilt per zorgverzekeraar en aanvullend pakket.
Wij raden aan om uw polisvoorwaarden te controleren of contact op te nemen met uw zorgverzekeraar. Ook kunt u bij de opticien informeren of zij de directe declaratie bij de verzekering kunnen regelen.
Rechten en regels. Kent u ze?

Wij doen er alles aan om u de beste zorg en behandeling te geven. Dat doen we samen met u. Voor zowel u als de zorgverlener zijn er rechten en plichten. Het is belangrijk dat u ze kent. Bijvoorbeeld wat mag ik van mijn zorgverlener verwachten? Waar kan ik mijn medische gegevens inzien? Wat houdt het recht op privacy in?
U leest ze op https://www.dz.nl/patient/rechten-en-regels.