Lees voor

Darmstoma aanleggen

Inleiding

Heelkunde

Binnenkort komt u naar het ziekenhuis voor het aanleggen van een darmstoma.

Hier leest u meer over de operatie van het aanleggen van een stoma en de verzorging er van.

Video

Wat is een stoma?

Een stoma is een kunstmatige uitgang om ontlasting op te vangen. Een stoma is nodig als de ontlasting niet meer via de normale weg het lichaam kan verlaten. De chirurg maakt een uitgang in uw buik en via deze uitgang komt de ontlasting naar buiten. Bij een stoma voelt u de ontlasting niet aan komen. Ook kunt u de ontlasting niet ophouden omdat een kringspier (zoals bij de anus) ontbreekt. U plakt een stomazakje op uw buik waar de ontlasting in komt.

In het kort

  • U neemt samen met de chirurg de beslissing.

  • Bent u een roker, stop dan hiermee voor de operatie. Houd uzelf fit, blijf veel in beweging en eet gezond.

  • Het stoma heeft 1 of 2 uitgangen en is tijdelijk of blijvend. Iedere operatie heeft risico’s.

  • Tijdens de opname krijgt u hulp bij het aanleren van de stomazorg.

  • Na 3 tot 5 dagen gaat u weer naar huis. Als het nodig is komt thuiszorg bij u aan huis voor hulp bij de stomazorg.

Waarom een darmstoma?

ax3OBTc2XImM30v9XnoJ8Cqe0oiwrGKsrbBaJzWE

Er zijn verschillende redenen waarom een tijdelijk of blijvend stoma wordt aangelegd. De belangrijkste redenen zijn:

  • Tumor in de endeldarm waarbij de endeldarm en de anus worden verwijderd;

  • Ernstige ontsteking van de darm;

  • Darmoperaties waarbij het geopereerde darmdeel rust moet krijgen voor een goede genezing;

  • Aangeboren afwijkingen;

  • Zelden bij zeer ernstige onbehandelbare obstipatie;

  • Complicatie van een darmoperatie zoals lekkage van een darmnaad

Voorgestelde behandeling

De chirurg heeft voorgesteld een tijdelijk of blijvend stoma aan te leggen. Een tijdelijk stoma bestaat soms uit 1 maar vaak uit 2 openingen direct naast elkaar. Uit de ene opening komt de ontlasting en uit de andere alleen het slijm van de darm. Een blijvend stoma heeft 1 uitgang.

Een stoma kan aangelegd worden op de dunne darm of op de dikke darm. Een stoma op de dunne darm heet een ileostoma. Het zit meestal rechts op de buik. Een stoma op de dikke darm heet een colostoma en zit links op de buik. Zowel een dunne darm als dikke darmstoma kunnen tijdelijk of blijvend zijn. Welk stoma bij u van toepassing is zal de chirurg met u bespreken.

De ingreep kan zowel via een kijkoperatie (laparoscopisch) als via een snee in de buikwand worden verricht. Ook de keuze voor deze operatietechnieken is met u vooraf besproken.

Afspraken

Het informatiegesprek

Gc4VxEl1DljMuceEnvsBNOJ3STcF7spXvtaJCkJL

U heeft binnenkort een afspraak bij de stomaverpleegkundige. Dit informatiegesprek duurt ongeveer 60 minuten.

Tijdens deze afspraak krijgt u informatie over het leven met een stoma, afgestemd op uw situatie. De volgende gespreksonderwerpen komen aan bod:

  • Wat is een stoma?

  • Uw ziekte en de operatie

  • De stomaverzorging en nazorg

  • Het stomamateriaal en de leverancier van het materiaal

  • Voeding

  • Intimiteit en seksualiteit

  • Sporten, hobby’s en tillen

  • Werken en re-integratie

  • De patiëntenvereniging

Tijdens het gesprek is er volop ruimte om vragen te beantwoorden. Heeft u vragen? Schrijf ze op, zodat alles aan bod kan komen. Als stomaverpleegkundige begeleiden wij u ook na de operatie, helpen u bij het aanleren van de stomazorg, geven voorlichting en advies en u kunt ook bij ons terecht voor vragen. Wij zien u binnenkort op onze stomapoli!

Waar komt de stoma?

Go1x9CmRs2p18xYlVYIQm61w8wlGDNoPT3SIjNq9

Als de operatiedatum bekend is, plannen we een afspraak op de poli om met u samen de plaats van het stoma te bepalen. Daarbij kijken wij naar uw buik in een liggende, zittende en staande houding. We houden hierbij rekening met de vorm van uw buik, de buikspier, de plooien en hoe u uw kleding draagt. Belangrijk bij het bepalen van de plaats is dat u uw stoma goed kunt zien. We tekenen de plaats af met zwarte stippen, zodat het tijdens de operatie voor de chirurg duidelijk is waar de stoma bij voorkeur moet komen.

Preoperatieve screening

wBIy2cycy2K9eE8yJlGeDfOzTGuWPIj9UlBhIlZa.jpeg

Voor de operatie heeft u narcose nodig, dit wordt ook wel anesthesie genoemd. Anesthesie wordt verzorgd door de anesthesioloog en anesthesiemedewerker op de operatiekamer. Om de narcose (anesthesie) te bespreken, krijgt u een verwijzing naar de preoperatieve screening (route 91, Anesthesiologie).

Tijdens deze afspraak spreekt u met een verpleegkundige, apothekersassistente, anesthesiemedewerker en de anesthesioloog. Zij stellen vragen over uw gezondheid, medicijnen die u gebruikt, allergieën, doorgemaakte ziekten en eerdere operaties. Samen met u wordt de narcose afgesproken en krijgt u hier voorlichting over. U krijgt ook informatie mee wanneer u niet meer mag eten en drinken voor de operatie en welke medicijnen u mag doorgebruiken op de dag van de operatie. Soms is het mogelijk dat de anesthesioloog u doorverwijst voor aanvullend onderzoek. Dit kan een hartfilmpje zijn, bloedafname of een extra afspraak bij bijvoorbeeld een cardioloog of longarts. Als de uitslagen van alle onderzoeken bekend zijn, kan de anesthesioloog een akkoord geven voor uw operatie. Pas na het akkoord kan de operatiedatum definitief worden ingepland.

De anesthesioloog die u voor de operatie het narcosemiddel of de verdoving toedient, kan een andere anesthesioloog zijn dan die u ontmoet heeft op de preoperatieve screening.

Bevestiging afspraak

JugRic6F4cqLnn5jA5WJ2pvWTGyRwznt9HtJaz86

U krijgt in principe de dag voor de operatie, of op de vrijdag, als de operatie op een maandag uitgevoerd wordt, telefonisch de tijd door waarop de opname gepland staat.

Houd rekening met tussenkomst van spoedoperaties of operaties die uitvallen. Hierdoor kan de tijd van uw ingreep wijzigen.

Voorbereiding thuis

Bloedverdunners (antistollingsmiddelen)

mztfuF7Yp2WCEbi4WvJo6aLtXrci6wGbdDgvdl0v.png

Bepaalde bloedverdunners moet u stoppen voor het onderzoek. Tijdens de preoperatieve screening zal besloten worden of en hoe lang u moet stoppen met de bloedverdunners.

Bent u onder behandeling van de Trombosedienst?
Zo ja, dan wordt er tijdens uw opname bloed afgenomen om uw INR te laten bepalen. Als met u is afgesproken dat u moet stoppen met de bloedverdunners, moet u zelf contact op te nemen met de Trombosedienst.

Niet scheren

pT5wplzyYIW8umJc4aBspDOVkgek0JAFQZCCCdc6.jpeg

U hoeft zich vooraf niet te scheren. Als het nodig is, wordt dit op de operatiekamer gedaan.

Wat neemt u mee?

e1ud0pCjXgUF6syRY4N9ZxBwQXoMdnwIwyy5tIXs
  • Uw patiëntenpas. Heeft u deze nog niet of moet die worden gewijzigd? Meldt u zich dan bij het inschrijfpunt in de centrale hal. Vergeet in dat geval niet uw identiteitsbewijs en verzekeringspapieren mee te nemen.

  • Ruim zittende kleding, extra ondergoed en slippers.

  • Spullen voor uw overnachting, zoals nachtkleding en toiletartikelen.

  • Actueel overzicht van uw medicijnen. Deze is verkrijgbaar bij uw apotheek. U kunt ook bij uw apotheek aangeven dat het ziekenhuis gemachtigd mag worden om uw medicatie digitaal in te zien.

  • Uw medicijnen in de originele verpakking.

  • Iets te lezen.

  • Een oplader voor uw mobiel en een koptelefoon.

  • Het telefoonnummer van uw contactpersoon.

Sieraden, make-up, nagellak, kunstnagels en piercings

CgHlAO3DqCCWf1mE9YVNyifOn1dhGjzMqsHtln1h

Verwijder voor de operatie alle sieraden. Draag geen make-up, nagellak of kunstnagels. Ook piercings moeten voor de operatie zijn verwijderd.

Waardevolle spullen

PQq4eMj9kLwt2hehKdxLNOpLIrHDNt4bGT04inzD.png

Wij adviseren u waardevolle spullen thuis te laten. Het ziekenhuis is niet verantwoordelijk voor vermissingen of beschadiging van uw eigendommen.

Fit de operatie in

EtiqeKuLiTs6D9IFHOdavH26fLPG7zDVI81A9BZs

In de periode rond een operatie is goed eten en bewegen extra belangrijk. Het is een belangrijke combinatie omdat u sneller herstelt en fitter naar huis gaat. Stop ook met roken voor de operatie en drink geen alcohol. Dit bevordert het herstel en maakt de kans op complicaties klein. Heeft u hier hulp bij nodig? Raadpleeg dan uw casemanager.

U vindt aanvullende informatie op: Voeding & Beweging NU. U leest hier de belangrijkste adviezen over goed eten en bewegen rond een operatie.

Bewegen

tbn0LGoN7rGkvxWoqUT3o1gRVJzmNUKZyDPfOWyZ

Als u wandelt, fietst en/of sport blijf dit dan vooral doen. Streef ernaar om te voldoen aan de Nederlandse Beweegrichtlijn.

  • Minstens 150 minuten per week matig intensieve inspanning (zwemmen, wandelen of fietsen).

  • Minimaal 2 keer per week spier- en botversterkende oefeningen doen. Voor ouderen in combinatie met balansoefeningen.

  • Voorkom veel stilzitten.

Voeding

OTsGUqqiQsQW59xABBqNkw1F881x6JkEhFMPDL46

Bij ziekte en na een operatie is de behoefte aan energie en eiwit verhoogd.

  • Eet en drink gevarieerd (Schijf van Vijf, voedingscentrum);

  • Probeer overdag 3-4 keer een grotere portie eiwitten (20-30 gram) te nemen, waarvan een portie direct na beweging en voor het slapen gaan.

    Voorbeelden van eiwitrijke producten zijn: (kwark, eiwit shake, IJslandse yoghurt, 2 knäckebröd met dubbelhartig beleg (kaas, vleeswaren, vis, ei) en glas zuivel, handje noten).

Dag voor de opname

VYNAdyYTyC2aBr4ohjo1fLa2UiHYvYNKh6HK7Hv8
  • U mag de dag voor de operatie gewoon eten en drinken, dit mag tot middernacht (tot 0:00 uur).

  • Geadviseerd wordt verdeeld over de avond energierijke dranken te drinken, zoals; 2 glazen druivensap, high-energy sportdrank, 3 glazen vruchtensap (zoals appelsap of sinaasappelsap) of gezoete melkproducten ( zoals yoghurtdrink of chocolademelk).

Dag van opname

Pre-Op-drank

6P9BwmG8Vwf4slFCTM7frrfVmhAbeOIrpQKJpTzb

Op de operatiedag drinkt u thuis nog 2 koolhydraatrijke drankjes die u heeft meegekregen van de casemanager.

PreOp is een koolhydraatrijke drank, die u veilig kunt drinken tot 2 uur voor de operatie. De drank vermindert uw honger- en dorstgevoel en zorgt ervoor dat u zich na de operatie beter voelt.

Instructies:

  • Dag van de operatie: u neemt tot 2 uur voor de operatie begint 2 pakjes PreOp. Drink ze achter elkaar op. Als uw operatie om 8.00 is gepland, dan begint u om 5.30 met het opdrinken van de 2 flesjes, zodat ze voor 6.00 op zijn.

  • Wordt u opgenomen op het moment dat u eigenlijk de 2 pakjes PreOp zou moeten drinken dan neemt u ze ook in het ziekenhuis, in overleg met de verpleegkundige.

  • De PreOp drank koud opdrinken wordt als smakelijker ervaren.

Heldere dranken

M0Fs5UAdG24R4xdUpZOa1RaRpb5CtyOR7nlpfWgj.png

Tot 2 uur voor de operatie mag u daarnaast gebruik maken van heldere dranken, zoals zwarte koffie, thee, bouillon, appelsap en ranja

In het ziekenhuis

Melden

zqMif4B9LqGzfQV68q65U9V1ylpRx7tiHd7tZ17N.jpeg

U hebt een opnamebrief gekregen met daarin de datum en het tijdstip waarop u zich kunt melden bij de balie van afdeling C2.

U krijgt een operatiejasje om aan te trekken en u krijgt medicijnen (volgens voorschrift) die u met een slokje water kunt innemen.

Premedicatie

9MCiXOOFk1peZ2bvMfInQMcqwx4leSjRhRGtOl3f

U krijgt van de verpleegkundige een half uur voor het onderzoek uw premedicatie. Dit bestaat uit pijnmedicatie, eventueel een maagbeschermer en in de meeste gevallen ook rustgevende medicatie. Dat mag u innemen met een slokje water.

De operatie

Hoe verloopt de operatie?

UPyaKINkT8zCsW4Ec7yX1XJiKBKmAa87N7Dl8xoG

De verpleegkundige brengt u in uw bed naar de operatieafdeling. De operatie vindt plaats onder gehele narcose. Een stoma kan via een kijkoperatie worden aangelegd of via een snee in de buik.

Bij de klassieke operatie maakt de chirurg een snede in de buik, zodat hij of zij met de instrumenten bij het operatiegebied kan komen en de operatie uit kan voeren.

Bij de laparoscopische operatie bedient de specialist de instrumenten via de monitor. Er wordt een kleine snede in de buik gemaakt, waardoor CO2-gas in de buik wordt geblazen. Dit onschadelijke gas scheidt de buikwand van de interne organen, zodat er voor de specialist voldoende ruimte in de buik is ontstaan om de operatie uit te voeren. Daarna wordt er nog een aantal kleine snedes in de buik gemaakt. Via één daarvan wordt een laparoscoop in de buik gebracht. Dit is een dunne, telescoopachtige buis, die de darm op een monitor zichtbaar maakt. Via de andere sneden worden de specialistische instrumenten ingebracht, die de chirurg via de monitor bedient.

De chirurg brengt een deel van uw dunne of dikke darm door een opening in de buik naar buiten. Dit wordt vastgehecht aan de huid. Na de operatie plaatst de specialist een stomazakje over het stoma zodat de ontlasting opgevangen kan worden.

Duur van de operatie

lzr4xqSnI1Af7BuOXJhn6WjLawsCZFrRwldEHoB8.png

De operatie duurt 3 tot 4 uur.

Kort verblijf op de uitslaapkamer

BsF9OMP8ZcnCHjiwjMr16jKh5NFGRCtgeoNSDnZw

Na de operatie gaat u uitslapen op de uitslaapkamer. Het verschilt per persoon hoelang u op de uitslaapkamer moet blijven.

Na de operatie

Hoe gaat het verder?

vYAIkaBXeOYsKDwad5ySQsqsrztV28I0leVMtA34

Na de operatie moet u eerst herstellen. In het begin komt er alleen bloederig vocht en/of slijm uit het stoma, dit is normaal. Na een of enkele dagen gaat het stoma dunne ontlasting produceren, die na verloop van tijd vaster zal worden. Bij een stoma van de dunne darm blijft de ontlasting vrij dun. Dit is omdat het indikkingproces dat in de dikke darm plaatsvindt, nu gemist wordt. Bij een stoma van de dikke darm is de ontlasting vaak van gewone dikte en de hoeveelheid ontlasting blijft normaal.

Pijn na de operatie
Na een operatie kunt u pijn hebben. De anesthesioloog regelt met u de pijnstilling na uw operatie, zoals met u is afgesproken tijdens de preoperatieve screening.

Dagelijks artsencontact en overleg
Dagelijks komt de afdelingsarts bij u langs om te bespreken hoe het met u gaat. De afdelingsarts werkt nauw samen met de behandelend chirurg. Als u en/of uw familie/naaste behoefte heeft aan een gesprek met de zaalarts kunt u dit gerust aangeven bij de verpleegkundige.

Voeding en drinken
De diëtist adviseert u over voeding en drinken, het gebruik van zout voor zover dit voor u van belang is. Het kan voorkomen dat u een gevoel van aandrang via de anus krijgt. Het resterende darmdeel blijft namelijk slijm vormen en kan dit gevoel veroorzaken. Gaat u dan op het toilet zitten om u van dit slijm te ontlasten.

Herstel sneller tijdens uw opname

U herstelt sneller door snel weer mobiel te worden. Dit is van belang om geen spierkracht te verliezen. Volg de richtlijnen hieronder om uw opname te bespoedigen. De verpleegkundige begeleidt u bij het herstel na de operatie. Maak gerust uw zorgen bespreekbaar.

 

Voeding

plYsN1aEXMIjyejbTWS6Yl82xZrAcP7KgKtCWds9.png

Wassen/aankleden

Gh0q1bYi19XNEuWu1obd5q5pXiDVd4fB0fxNGDNz

Beweging

HULtz0K18cv3XMBO5dIuQsSkqkKlop8ldW9iADfo

Ademhaling

TvoIKKSSeXjbxFpXTCONRkPn3RjRvknafyWiLZck

Operatiedag

U mag thee met beschuit. Eet niet tegen uw zin.

U komt op de bedrand zitten.

U komt op een stoel te zitten en start met lopen.

Bij een buikoperatie is het moeilijker om door te ademen. Onderstaande oefening kan u hierbij ondersteunen. Dit is belangrijk om het risico van een longontsteking te verkleinen.

1e dag
na operatie

Eet aan tafel. Eet naar behoefte. U krijgt 4x ½ flesje drinkvoeding.

U komt op de bedrand zitten.

Probeer 3x 30 min. op een stoel te zitten. U start met lopen op de gang.

Voer de ademhalings- oefeningen 3x daags uit.                                     Stap 1: adem 3x diep in, houdt dit 2 tellen vast en blaas rustig uit met getuite lippen. Rust 30 seconden. 

2e dag

Eet aan tafel. Eet naar behoefte. U krijgt 4x ½ flesje drinkvoeding.

Was u zelf in de badkamer.

Beweeg elk uur. Zit regelmatig op de stoel. Loop op uw kamer en op de gang.

Stap 2: adem 3x diep in, houdt dit 2 tellen vast en blaas stevig uit met getuite lippen. 

3e dag
(tot en met ontslag)

Breid uw voeding uit. Eet eiwit- en vezelrijk. 

U kunt weer zelfstandig douchen. 

Beweeg elk uur. Zit regelmatig op de stoel. Loop op uw kamer/de gang. En u kunt traplopen 

Stap 3: sluit af met hoesten waarbij u steun geeft met een kussentje op de buik. Eventueel aanwezig slijm kunt u nu ook weghoesten. 

Moeite met eten, bewegen of ademhalen? Raadpleeg de verpleegkundige. De verpleegkundige kan extra ondersteuning regelen van een diëtist of fysiotherapeut.

Stoma

vJUnOF3Fov9XLVMnrbEgUn41GeqTuRsfJa71oSQO

Een stoma is een grote verandering en roept vragen op. De verpleegkundige op de afdeling begeleidt u en uw partner en zal u leren het stoma te verzorgen. U krijgt nog extra informatiemateriaal mee. Meer informatie vindt u op: www.stomavereniging.nl of www.stomaatje.nl.

Na een stomaoperatie kunnen de buikspieren verzwakt zijn. Er is een revalidatieprogramma ontwikkeld om stomadragers te ondersteunen in het verantwoord opbouwen van de kracht in de buikspieren. U kan tijdens u ziekenhuisopname al starten met het eerste oefenprogramma. U vindt aanvullende informatie op: https://www.convatec.com/nl-nl/stomazorg/leven-met-een-stoma/ondersteuning-bij-levensstijl/me-vitaliteit/.

U leest hier de belangrijkste adviezen:

  • Begin rustig en bouw geleidelijk op zoals beschreven in het revalidatieprogramma: vermijd zware inspanning in de eerste weken na de operatie

  • Ademhaling is essentieel: adem rustig uit tijdens inspanning om de druk op de buikwand te verminderen

  • Luister naar je lichaam: pijn is een teken om een oefening aan te passen of te stoppen

  • Overleg met een stomaverpleegkundige of fysiotherapeut wanneer je begeleiding wil bij het uitvoeren en opbouwen van de oefeningen.

Voordat u met ontslag kan

z0UCtxYG2SsBwfiMktrFLHO3Cy7XFBAFwFAvpxZk

Voordat u met ontslag kan is het belangrijk dat:

  • de pijn goed te stillen is met tabletten;

  • het maagdarmstelsel weer voldoende werkt;

  • u zich goed genoeg voelt om naar huis te gaan;

  • u weer normaal eten kunt verdragen;

  • als het stoma goed verzorgbaar is;

  • bij een eventueel stoma de zorg daarvoor geregeld is (thuiszorg, materiaal)

De wond is na ontslag vaak nog gevoelig, zeker als u meer gaat bewegen. U krijgt een recept voor pijnstilling mee.

U mag douchen, maar niet in bad zolang er hechtingen zitten of de wond nog niet dicht is.

U kunt meestal wel voor uzelf zorgen maar u zult nog snel moe zijn. Het is dan fijn als er iemand is die kan helpen met eten koken, boodschappen doen en huishoudelijk werk.

Uw huisarts krijgt bericht van de opname, het verloop van de operatie en uw ontslag.

Naar huis

4xUgYJnq3o5RI2JqIru4wKjij0hh2r9P2pviiXko

Als alles naar wens verloopt, mag u na 3 tot 5 dagen weer naar huis. Dat kan als u het stoma goed verzorgbaar is, weer normaal eten kunt verdragen en weinig pijn heeft.

Thuis krijgt u als dat nodig is ondersteuning in de stomazorg van uw thuiszorgorganisatie.

Leefregels

Thuis verder herstellen

UwfqmPjUXqjdI4dREMCS6WpSjdTEZYQfGPJP6x2k.jpeg

Na uw ontslag uit het ziekenhuis kunt u thuis verder herstellen. U kunt in uw eigen tempo uw dagelijkse bezigheden weer oppakken. Houd er rekening mee dat uw lichaam tijd nodig heeft om te herstellen. U moet daarom de eerste weken geen zware activiteiten verrichten. Het is moeilijk aan te geven wanneer u weer helemaal hersteld zult zijn van de operatie.

Om de wond en het stoma te ontzien, mag u de eerste 6 weken na de operatie niet tillen. Tijdens de controle op de stomapoli wordt dit nog verder besproken. Wat u verder wel en niet kunt doen, kunt u het beste zelf aanvoelen.

Voor uw herstel is het belangrijk om voldoende rust te nemen. Soms is het daarom verstandig om afspraken te maken over bezoek of bezoektijden in te stellen. Blijf na uw ontslag wel in beweging door elke dag bijvoorbeeld een klein stukje te wandelen. Probeer alleen in uw bed te liggen als u gaat slapen.

Snel herstellen

U herstelt sneller door:

  • Snel weer mobiel worden. Dit is van belang om geen spierkracht te verliezen. Ademhaling, bloedsomloop en darmwerking verbeteren.

  • Zo kort mogelijk nuchter zijn. ’s Avonds na de operatie mag u al weer drinken en als dat goed gaat ook eten. Eet niet tegen uw zin.

  • Geef het aan als u pijn heeft, zodat u medicatie krijgt.

  • U krijgt medicijnen voor een goede stoelgang en tegen de misselijkheid. Ook krijgt u kauwgom om de maagdarmwerking te bevorderen.

  • Doe actief mee in de stomaverzorging.

  • Het gebruik van aanvullende drinkvoeding voor en na de operatie. Doel is dat u zo min mogelijk afvalt en in goede voedingstoestand blijft.

  • Goed doorademen om een longontsteking te voorkomen. Met een buikwond is dat moeilijker. U krijgt daar een extra folder voor mee.

  • Goede begeleiding zodat u weet wat belangrijk is voor een snel herstel.

Adviezen

XdFJLnVvNq2AdQCmd7E94bD7vssuYMDP5LIQ2WUc

De wond

Om de wond te ontzien, mag u de eerste twee weken na de operatie niet tillen. Tussen de 2 en 6 weken mag u hier rustig mee beginnen. U kunt zelf goed aanvoelen wat er haalbaar is, luister hierbij naar uw lijf. Vanaf 6 weken heeft u geen beperking meer.

Activiteiten

Begin met kleine stukjes wandelen in- en om huis en breidt de afstand langzaam uit.

Beweging

Probeer uw dagelijkse activiteiten zo snel mogelijk weer op te pakken. Probeer dagelijks te bewegen zoals wandelen. Vanaf 2 weken mag u weer fietsen en starten met krachtoefeningen voor de armen en benen zodat uw kracht en conditie verbeterd. Vermijd zwaar tillen tot 6 weken zoals verhuizen.

Blijf dan bewegen om uw spieren en botten te versterken. Beweeg minimaal 150 minuten per week - matig intensief - om uw conditie op peil te houden. Activiteiten uit het dagelijks leven, zoals wandelen en fietsen, kunnen al matig intensief zijn. Uw hartslag is dan iets hoger dan normaal en u raakt een beetje buiten adem.

Voeding

Bij ziekte en na een operatie is de behoefte aan energie en eiwit verhoogd. Eet en drink gevarieerd (Schijf van Vijf, voedingscentrum). Eiwitten, overdag 3-4 keer een grotere portie (20-30) gram, waarvan een portie direct na beweging en voor het slapen gaan. Voorbeelden van eiwitrijke producten zijn: (kwark, eiwit shake, IJslandse yoghurt, 2 knäckebröd met dubbel hartig beleg (kaas, vleeswaren, vis, ei) en glas zuivel, handje noten).

Weer aan het werk

VYjsjwMwicOEI3Mhkumys3bHpXNwjdFAwznLwtQq

Zodra u zich daartoe in staat voelt, kunt u weer aan het werk. Wanneer dat is, hangt af van uw herstel en het werk dat u doet. Dit gebeurt meestal in overleg met uw leidinggevende of de arbo-arts.

Soms valt de terugkeer naar uw werk tegen door praktische of emotionele zaken. Voor informatie over begeleiding kunt u contact opnemen met de verpleegkundig consulent.

Deelnemen aan het verkeer

w9YotxYcwNgDAfWhpqgI9vvgLQLo4lnfFNQrEu5j

Wanneer u nog snel duizelig bent, vermoeid bent of u slecht kan concentreren, neem dan nog niet deel aan het verkeer.

Controle

Onderkop

Controle op de polikliniek

5PfSUJDyCmS6epQxMUWE4jfRvKdOSXXxWg6iixWc

U krijgt afspraken mee voor de specialist en de stoma verpleegkundige.

De stomaverpleegkundige belt u 1-2 dagen na het ontslag om de stomazorg in de thuissituatie te bespreken. Op de polikliniek 2-3 weken na de operatie bespreekt de stomaverpleegkundige opnieuw de stomazorg met u en de wond wordt gecontroleerd. Hechtingen worden verwijderd. Ook bespreekt u samen het verdere herstel.

Leven met een stoma

Stomamateriaal

2j0tDVR1tte4ihUa4rhoBvxvbSWYYdXNL5RS4QVO

Er is een grote keus aan stomamateriaal. De stomaverpleegkundige zal u hierover voorlichten. Op basis van uw voorkeur en ervaring met de verzorging kunt u het materiaal kiezen of aanpassen.

Tijdens de opname wordt materiaal besteld voor thuis. Leverancier levert de materialen bij u thuis. Zorg dat u voor minimaal een week materiaal in huis heeft.

Het is verstandig altijd stomamateriaal bij u te hebben als u ergens naar toe gaat, ook als u voor controle naar het ziekenhuis gaat.

Vervang bij lekken het materiaal. Probeer niet te herstellen of bij te plakken, de huid kan gaan irriteren of er kunnen wondjes ontstaan.

Het stomamateriaal wordt vergoed door de zorgverzekeraar, maar gaat wel van uw eigen risico af. Wijzigen van materiaal gaat via de stomaverpleegkundige.

Bekijk de folder “Stomamaterialen” voor meer informatie.

Seksualiteit en intimiteit

yUuFakUqNfGerxMs6wPliRSUM6o8One1zkROIBpu

De verandering van het lichaam, het opbouwen van het zelfvertrouwen en de reactie van uw partner en omgeving zijn van belang bij de eerste stap naar intimiteit. Seksualiteit heeft met gevoelens, wensen en verlangens te maken. Door het ziekteproces, de operatie en het hebben van een stoma kunt u te maken krijgen met een ander lichaamsbeeld. Het kan tijd kosten om het zelfvertrouwen op te bouwen.

Daarnaast kunnen functies zijn verstoord die uw seksleven beïnvloeden. Bijvoorbeeld bij een endeldarmoperatie kunnen zenuwbanen beschadigen, waardoor mannen geen erectie kunnen krijgen en bij vrouwen de vagina minder vochtig wordt. Het gevoel van orgasme is soms wel mogelijk. Ook radiotherapie kan gevolgen hebben voor de functionaliteit.

Als u problemen ervaart, probeer dit dan te bespreken met uw partner. Een periode van gewenning is normaal. Probeer samen vertrouwen op te bouwen. Raadpleeg daarnaast gerust uw arts of stomaverpleegkundige. Zij kunnen u voorzien van advies of u doorverwijzen naar een andere gespecialiseerde hulpverlener.

Sporten, hobby's en tillen

H25yYMNXbYnlwY5rceRaJCf5lJR9Fq6vG7sX8XBF

De eerste 6 weken na de operatie mag u niet tillen, daarna bouwt u het op. Teveel druk kan een stomabreuk veroorzaken. Dit is echter geen gouden regel: sommige mensen kunnen goed zwaar tillen. Er zijn speciale oefeningen, die met een stoma juist wel gedaan mogen worden om uw buik- en rugspieren te versterken. Vraag hiernaar bij uw stomaverpleegkundige.

Veel sporten zijn mogelijk met een stoma. Als u weer gaat sporten, is het verstandig om de eerste maanden na de operatie rustig aan te doen. Voer de inspanning bij het sporten rustig op.

Het kan prettig zijn om tijdens het sporten een steunband te dragen. De stomaverpleegkundige kan u hierover informeren.​

Zwangerschap

kJ5tK9xqKwg9NHBFWpm7DfmVWsoTtegnq5hxf6Fl.png

Heeft u een stoma en wilt u graag een kindje? Dan kunt u in principe gewoon zwanger worden. Of dat mogelijk en verstandig is, hangt af van uw persoonlijke situatie. Bespreek dit met uw behandelend arts.

Medisch speciaalzaak

ax3OBTc2XImM30v9XnoJ8Cqe0oiwrGKsrbBaJzWE

Dit is de leverancier van uw stoma producten. Er zijn landelijk meerdere medisch speciaalzaken. U kunt hierin uw voorkeur aangeven en de stomaverpleegkundige kan u hierin adviseren. De verzekering vergoedt bijna alle stoma materialen die de stomaverpleegkundige voorschrijft. Stoma materiaal valt wel onder eigen risico.

Risico's en complicaties

Welke risico's en complicaties kunnen voorkomen?

Bij het aanleggen van een stoma kunnen complicaties optreden zoals: trombose, longontsteking, nabloeding en een wondinfectie. Specifieke problemen die na deze operatie kunnen ontstaan zijn:

• Een verstoorde bloedvoorziening in het stoma. Soms is het nodig dan een nieuw stoma aan te leggen.

• Een breuk rondom het stoma. Deze treedt pas na een langere termijn op. Er ontstaat dan een zwelling naast het stoma. Hiervoor kan een breukband aangemeten worden, vraag aan uw stomaverpleegkundige meer informatie hierover. In het uiterste geval wordt de breuk met een operatie verholpen.

• Een vernauwing van het stoma, stenose Het kan helpen om het stoma op te rekken, maar soms is een nieuwe operatie noodzakelijk.

• Het uitzakken van slijmvlies uit het stoma, een prolaps. Als er veel klachten zijn dan kan dit met een nieuwe operatie worden verholpen.

Belangrijk

Wanneer moet ik contact opnemen?

l7eiyFTvhI90b5f1Cn6P0MqsVxisWw0FOyqbSF0Y.png

Bent u thuis en krijgt u last van:

  • Koorts hoger dan 38,5 graden Celsius.

  • Bloed bij de ontlasting

  • Toename van pijn

  • Misselijkheid en braken

  • Gedurende 2 dagen geen ontlasting

Neem dan contact op met de polikliniek Heelkune, te bereiken op (0570) - 53 50 60. U kunt vragen naar de stomaverpleegkundige

Mocht de polikliniek niet bereikbaar zijn, dan kunt u bij dringende problemen bellen met de Spoedeisende Hulp, via telefoonnummer (0570) 53 53 00.

Vragen

en meer informatie

a1i8vXIEuD0ysb4jbDdVnBli9atP6XieiFAFpqwq.png

Verhinderd?

Wanneer u onverwacht verhinderd bent, geef dit dan zo spoedig mogelijk door zodat iemand anders in uw plaats kan worden opgeroepen. U kunt dan meteen een nieuw tijdstip voor uw onderzoek afspreken.

Hebt u nog vragen?

Stel die dan tijdens uw volgende bezoek. Dan kunt u contact opnemen met de polikliniek Heelkunde, te bereiken op (0570) 53 50 60.

Meer informatie

Qj1pv3v3hY057gZ9ekSq6DFhjo016YziYJVXSDeb

Kijk voor meer informatie ook op www.dz.nl.

Op de website van de stomavereniging vindt u meer informatie over alles rondom het krijgen en hebben van een stoma.

Voor meer informatie kunt u ook terecht op de website van stichting stomaatje.

Rechten en regels. Kent u ze?

XtfhaxB1hkb1U0FjvyGrdd6fgbnXOkFtyVkpFgHo.png

Wij doen er alles aan om u de beste zorg en behandeling te geven. Dat doen we samen met u. Voor zowel u als de zorgverlener zijn er rechten en plichten. Het is belangrijk dat u ze kent. Bijvoorbeeld wat mag ik van mijn zorgverlener verwachten? Waar kan ik mijn medische gegevens inzien? Wat houdt het recht op privacy in? U leest ze op https://www.dz.nl/patient/rechten-en-regels.