In het kort
Dieetrichtlijn voor voeding vrij van vis
Paramedisch Centrum - Diëtetiek
U heeft het advies gekregen om een dieet te volgen vrij van vis. Hier krijgt u meer informatie over dit dieet.
Wat is een voedselallergie?

Een voedselallergie is een afwijkende reactie van het afweersysteem op een normaal ongevaarlijk stof, in dit geval op vis. De vis wordt dan de allergene stof genoemd. Allergenen zijn eiwitten die de eigenschap hebben allergische reacties te kunnen opwekken. Een kleine hoeveelheid van de vis kan al klachten geven.
De allergische reactie op vis kan verschillende klachten veroorzaken, zoals een reactie van de huid, luchtwegen, mond, keel, maag of darmen.
Voeding vrij van vis

Bij een (mogelijke) allergie voor vis is het erg belangrijk om een voeding vrij van vis te gebruiken. De basis van het dieet is het weglaten van vis en het weglaten van producten en gerechten waar vis in is verwerkt.
In Europa wordt veel vis gegeten. Een voeding zonder vis hoeft geen tekort aan voedingstoffen te veroorzaken. Wel kan het zijn dat de voeding minder gevarieerd wordt, omdat vis niet meer gebruikt kan worden.
Vis
Belangrijke wetenswaardigheden

Bijna alle vissoorten kunnen een allergische reactie veroorzaken. Denk aan: aal, ansjovis, bliek, bokking, bot, brado, (zalm)forel, haai, haring, heilbot, hom, kabeljauw, karper, kaviaar, kipper, koolvis, kuit, leng, makreel, pangasius, paling, poon, rog, sardien, schar, schelvis, schol, stokvis, tarbot, tilapia, tong, tonijn, (zalm)wijting, zalm, zeebaars en zeewolf.
Soorten zoutwatervissen: ansjovis, bot, doornhaai, griet, haring, heilbot, horsmakreel, kabeljauw, koolvis, makreel, rode poon, sardien, schar, schelvis, schol, tong, sprot, tarbot, tong, tonijn, wijting, zeepaling of kongeraal en zeeduivel.
Soorten zoetwatervissen: baars, forel, karper, meerval, paling, snoek, steur, zalm en zalmforel.
Niet alle vissoorten hoeven een allergische reactie te geven. Bij een visallergie reageren mensen echter wel vaak op meerdere vissoorten.
Naast een allergische reactie kan een reactie ook veroorzaakt worden door hoge concentraties histamine, dezelfde stof die het lichaam aanmaakt bij een allergische reactie, deze kunnen ook voorkomen in bedorven vis. Vooral ingeblikte vis, zoals tonijn, staat hierom bekend.
Ook kunnen verschijnselen veroorzaakt worden door een visparasiet, Anisakis simplex. De larven van deze soort worm kunnen in (zee)vis aanwezig zijn. De reacties ontstaan na het eten van vis, maar zijn in feite veroorzaakt door deze larven.
Vis wordt vaak in herkenbare vorm geconsumeerd. Naast dat je bijvoorbeeld een vismoot kunt eten, wordt vis ook in verschillende producten verwerkt. Vismeel wordt bijvoorbeeld verwerkt in diervoeders (feed) en bemesting.
Visgelatine kan gebruikt worden als drager van vitaminen en smaakstoffen. Bovendien kan het gebruikt worden als klaringsmiddel in bier, cider en wijn. Dit ingrediënt hoeft (nog) niet op de verpakking vermeld te worden.
Vis kan ook verwerkt zijn in lijm van zegels, visoliecapsules, levertraan en andere supplementen (o.a. voedingssupplementen en vitaminepreparaten) kunnen viseiwitten bevatten.
Boodschappen doen

Boodschappen doen kost meer tijd wanneer u of uw kind een voedselallergie heeft. U zult etiketten moeten lezen of navraag doen bij de bakker/slager/fabrikant welke ingrediënten een product kan bevatten. Het bezoeken van meerdere supermarkten kost misschien nog meer tijd, maar geeft u wel meer variatiemogelijkheden. De ene supermarkt heeft andere producten in de schappen staan dan de andere en dat biedt dus meer keuzemogelijkheden. Het ene merk product kan als ingrediënt vis bevatten, het andere merk product niet. Het is dus belangrijk altijd de verpakking te controleren.
Het is raadzaam om:
patiëntenwebsites in de gaten te houden;
lid te worden van allergiecommunities op social media (zoals Facebook);
indien nodig de fabrikant te bellen bij onduidelijkheid.
Adressen van natuurvoedingswinkels en reformhuizen zijn op internet te vinden.
Welke producten kunnen vis bevatten?
In veel producten kan vis aanwezig zijn. In de onderstaande lijst vindt u per productgroep aanvullende informatie en tips.
De overzichten met ingrediëntenbenamingen en producten zijn geen volledige lijsten, maar bieden extra informatie.
Ontbijt/lunch

Brood en broodvervangers
Alle soorten brood, beschuit, crackers e.d. zin visvrij. Wees alert op de crackers en broodsoorten met toevoegingen, denk aan de mediterrane producten. Raadpleeg de verpakking bij verpakte producten.
Smeersels
In margarine en halvarine kan vis voorkomen. Visgelatine kan gebruikt worden als drager van vitaminen en smaakstoffen.
Broodbeleg
Rolmops, tonijn- of makreelrilette, vissalade en gebakken vis bevatten vis. Alle soorten jam, zonnefruit, vruchtenbeleg, fruitbeleg, confiture en marmelade, honing, alle stroop en alle soorten suiker zijn visvrij. Alle Nederlandse harde kaassoorten zijn visvrij. In buitenlandse, luxe en smeerkaassoorten kan vis (bijvoorbeeld zalm) zijn toegevoegd. Kijk daarom goed op het etiket.
Warme maaltijd

Soep
Vissoepen, visbouillontabletten, bouillabaisse bevatten vis. Soep zonder vis kunt u maken van water, soepvlees, soepgroenten en kruiden (geen mengsels). Wanneer u hier verpakte ingrediënten bij wilt gebruiken raadpleeg de verpakking en/ of een recente merkartikelenlijst voor het maken van de juiste keuze
Vlees, vis, wild, gevogelte en vleesvervangers
Alle soorten vis, fruit de mer, kibbeling, lekkerbekjes, krabsticks (surimi), krabstaafjes (bevat witvis), quenelles (vismoussebolletjes), rolmops, sushi, teri (gedroogde visjes), visnuggets, visburgers, vissticks en zeebanket bevatten vis. Vraag na bij de slager of poelier of vis gebruikt is in het product. Soms weet ook de slager of poelier niet of de producten visvrij zijn (er kan gebruik worden gemaakt van kant- en klare kruidenmengsels). Raadpleeg voor verpakte producten de recente merkartikelenlijst en/of lees het etiket. U kunt vlees zelf paneren met toegestane bestanddelen.
Aardappelen, rijst en deegwaar (pasta e.d.), maaltijden
Aardappelen zonder toevoegingen kunnen vrij gebruikt worden. Raadpleeg voor verpakte aardappelproducten en rijst en deegwaar de recente merkartikelenlijst en/of lees het etiket.
Kant- en klaarmaaltijden, quiche, paella, petis (vispasta), pizza, salades, sushi, Mediterrane, Oosterse en Scandinavische gerechten kunnen vis bevatten.
Groente en peulvruchten
Verse groenten en peulvruchten zonder toevoegingen kunnen vrij worden gebruikt. Raadpleeg bij verpakte producten de verpakking.
Sauzen, aroma’s, jus, kruiden, specerijen, vetten en oliën

Dashi (vispoeder), ketjap ikan, marinade, oestersaus, petis (vispasta), sambal, seasonings, worcestershiresaus (gemaakt van ansjovis), teri en trassi kunnen vis bevatten.
Trassie is een garnalen- of vispasta en wordt in veel Oosterse gerechten gebruikt. Dit product is niet vrij van vis.
Ongemengde kruiden, specerijen (bijvoorbeeld peper, zout, paprikapoeder, knoflookpoeder) bevatten geen vis. Voor gemengde producten, bijvoorbeeld viskruiden en kipkruiden, juspoeder en justabletten, raadpleeg de verpakking en/of een recente merkartikelenlijst.
Plantaardige oliesoorten bevatten geen vis. De meeste margarines en bak- en braadproducten bevatten geen vis.
Visgelatine kan gebruikt worden als drager van vitaminen en smaakstoffen. Naar verwachting zal dit niet tot problemen leiden. Bindmiddelen zonder toevoegingen (bijvoorbeeld bloem, aardappelzetmeel, quinoa, maïzena) zijn vrij van vis. Raadpleeg voor andere bindmiddelen de verpakking en/of een recente merkartikelenlijst. Dit geldt ook voor alle kant-en-klaar sausen.
Nagerecht

Pure yoghurt, kefir, slagroom, zure room, crème fraîche of pure kwark zijn vrij van vis. Bij andere verpakte producten raadpleeg de verpakking en/ of een recente merkartikelenlijst voor het maken van de juiste keuze. Visgelatine kan gebruikt worden als drager van vitaminen en smaakstoffen. Bijvoorbeeld in pudding.
Dranken

Pure melk, karnemelk, biogarde drink, koffie en thee zonder smaakjes, (mineraal)water en pure groentesappen bevatten geen vis. Vruchtensap en alcoholische dranken bevatten geen vis. Visgelatine kan gebruikt worden als klaringsmiddel in vruchtensap, bier, cider en wijn. Naar verwachting zal dit niet tot problemen leiden.
Zoetwaar en hartige tussendoortjes

Kamaboko (Japanse viskoekjes) en kroepoek bevatten vis. In borrelnootjes kunnen bestanddelen van vis verwerkt zijn. Er bestaan kroepoeksoorten die visvrij zijn, zie hiervoor de verpakking en/of een recente merkartikelenlijst. In snoepgoed kan vis verwerkt zitten. Visgelatine kan gebruikt worden als drager van vitaminen en smaakstoffen. Dit ingrediënt hoeft (nog) niet op de verpakking vermeld te worden. Naar verwachting zal dit niet tot problemen leiden.
Etiketten lezen
Waar moet u op letten?

Bij een allergie is het belangrijk om het etiket altijd goed te lezen. Op het etiket moet duidelijk vermeld worden of er vis verwerkt is in het betreffende product. Dit kan op de verpakking van het product vermeld staan bij de ingrediënten (in een afwijkend lettertype), maar ook onder allergeneninformatie (‘bevat vis’). Allergeeninformatie is niet verplicht voor fabrikanten om te vermelden. Het wordt ook niet gecontroleerd op volledigheid. Allergeeninformatie kan dus niet volledig zijn. Lees altijd de ingrediënten voor de zekerheid.
Op het etiket kan onder ‘voedingswaarde’ ‘eiwit …. g’ of ‘proteïne … g’ vermeld staan. Hiermee wordt de voedingsstof eiwit (proteïne) bedoeld en niet speciaal het vis-eiwit. Hier hoeft u dus niet op te letten.
De ingrediënten van alcoholische dranken hoeven niet vermeld te worden op het etiket, behalve als deze bereid zijn uit allergene stoffen.
Waarschuwing voor kruisbesmetting
Wanneer op de verpakking staat: 'Kan vis bevatten' of 'Niet geschikt voor mensen met een vis-allergie' , betekent dit dat er een risico is op kruisbesmetting. De hoeveelheid allergeen kan boven een bepaalde grens uitkomen, de zogenoemde referentiedosis. In dat geval is de fabrikant verplicht om deze waarschuwing op het etiket te vermelden.
Deze referentiedosis is erg laag waardoor de meeste mensen met een vis-allergie deze producten wel kunnen eten. Alleen kinderen die reageren op heel kleine hoeveelheden, moeten extra oppassen. Overleg zo nodig met je arts of diëtist.
Let op: Deze waarschuwing geldt alleen voor voorverpakte voedingsmiddelen die in Nederland zijn geproduceerd. Buitenlandse producten en producten uit de horeca, catering, markten of ambachtelijke bedrijven vallen hier niet onder.
Let op wijzigingen receptuur!

Het is raadzaam om patiëntenwebsites in de gaten te houden, lid te worden van allergiecommunities op social media (zoals Facebook) en indien nodig de fabrikant te bellen bij onduidelijkheid. Adressen van natuurvoedingswinkels en reformhuizen zijn op internet te vinden.
Lees bij aankoop van een product altijd de lijst met ingrediënten door, het is altijd mogelijk dat het recept van een product is gewijzigd. Let hierbij op veranderingen van het etiket (kleur, verpakking), en vermeldingen als:
verbeterd recept;
nu nog lekkerder.
De fabrikant hoeft niet te vermelden dat het product nieuw of veranderd is, dus controleer iedere keer opnieuw het etiket. Veel fabrikanten hebben ook een website waarop u allergenen informatie terug kunt vinden. Ondanks dat dit vaak klopt, komt het nog weleens voor dat de informatie op de website niet volledig of actueel is. De verpakking is daarom altijd het uitgangspunt.
Verschillende benamingen
Let bij het lezen van het etiket op verschillende benamingen. Een product kan vis bevatten als 1 van de volgende termen op de verpakking vermeld wordt:
aspic (geleermiddel);
bliek (eenjarige vis) Bokking (gerookte haring);
bonito (visschaafsel);
brado (haring);
E626 – E629 (soms bereid uit sardines);
E630 – E635 (meestal bereid uit sardines);
fruits de mer;
gelatine (ook bereid uti runderen of varkens);
hollandse nieuwe (haring);
kaviaar (visseneitjes);
kipper (haring);
kuit/hom;
levertraan;
omega-3-olie;
squalene/squalamine (haaileverolie);
zeevruchten.
Het nauwkeurig lezen van de ingrediënten is zeer belangrijk!
Bij twijfel het voedingsmiddel niet gebruiken.
Kruisbesmetting
Wat is een kruisbesmetting?

Bij kruisbesmetting komt het allergeen (in dit geval vis) van het ene product op het andere. Een lepel gebruiken om eerst de vissaus te proeven en daarna met dezelfde lepel proeven of de rijst gaar is. Hierdoor maak je van een product waar geen vis in zat, een product waar wel vis in zit.
Om een allergische reactie te voorkomen is het belangrijk om kruisbesmetting te voorkomen. Let er bij het klaarmaken van gerechten of producten altijd op dat de producten niet in aanraking zijn gekomen met vis of producten die vis kunnen bevatten.
Kinderen die heel allergisch zijn voor vis kunnen al van een klein beetje vis ziek worden. Let daarom ook op als u zelf vis of een product met vis heeft gegeten en u uw kind een kus wilt geven. Door de kus kan uw kind in aanraking komen met vis. Overleg met de kinderarts of diëtist of uw kind zo allergisch is dat u hier rekening mee moet houden.
Let ook goed op het wassen van de handen, het gebruik van bestek of bij uit eten gaan.
Handelsbenamingen vis
Warenwetregeling
In onderstaand schema staan de handelsbenamingen van weekdieren, volgens de Warenwetregeling.
1. | Chondrichthyes (Kraakbeenvissen) |
|
1.1. | Lamna nasus | Haringhaai, Neushaai |
1.2. | Isurus oxyrinchus | Makreelhaai |
1.3. | Isurus paucus | Langvin Mako |
1.4. | Cetorhinus Maximus | Reuzehaai |
1.5. | Alopias spp. | Voshaai |
1.6.1. | Scyliorhinus canicula | Hondshaai |
1.6.2. | Scyliorhinus stellaris | Kathaai |
1.7. | Galeorhinus galeus | Ruwe haai, Steenhaai |
1.8. | Mustelus mustelus | Gladde haai |
1.9. | Squatina spp. | Zee-engel |
1.10. | Squalus acanthias | Doornhaai |
1.11.1. | Somniosus microcephalus | Groenlandse haai |
1.11.2. | Hexanchus griseus | Zeskieuwhaai |
1.13. | Sphyrna spp. | Hamerhaai |
1.14. | Prionace glauca | Blauwe haai |
1.15.1. | Carcharhinus melanopterus | Zwartvin rifhaai |
1.15.2. | Carcharhinus longimanus | Witpunthaai |
1.15.3. | Carcharhinus plumbeus | Grijze haai |
1.16. | Raja spp. | Rog |
1.16.1. | Raja miraletus | Spiegelrog |
1.16.2. | Raja asterias | Keilrog |
1.16.3. | Raja clavata | Stekelrog |
1.16.4. | Raja montagui | Gevlekte rog |
1.16.5. | Raja batis | Vleet |
1.16.6. | Raja oxyrhinchus | Scherpsnuitrog |
1.17. | Rhinobatidus spp. | Vioolrog |
1.18. | Callorynchus spp. | Zeerat |
1.19. | Manta birostris | Grote duivelsrog |
1.20. | Manta mobular | Kleine duivelsrog |
|
|
|
2. | Salmoniformes (Zalmachtigen) |
|
2.1. | Salmo salar | (Atlantische) Zalm |
2.2. | Salmo trutta trutta | Zeeforel, Schotzalm |
2.3. | Salmo trutta lacustris | Beekforel |
2.4. | Salmo trutta fario | Beekforel |
2.5.1. | Oncorhynchus mykiss | Regenboogforel |
2.5.2. | Oncorhynchus nerka | Pacifische zalm, Sockeye zalm |
2.5.3. | Oncorhynchus tsawytscha | Pacifische zalm, Chinook zalm |
2.5.4. | Oncorhynchus keta | Keta zalm, Pacifische zalm |
2.5.5. | Oncorhynchus gorbuscha | Roze Zalm, Pacifische zalm |
2.5.6. | Oncorhynchus kisutch | Cohozalm |
2.5.7. | Oncorhynchus masou | Japanse zalm, Masu zalm |
2.6. | Hucho hucho | Donau zalm |
2.7.1. | Salvelinus fontinalis | Bronforel |
2.7.2. | Salvelinus alpinus | Beekridder, Riddervis |
2.8. | Coregonus spp. | Marene |
2.8.1. | Coregonus albula | Kleine marene |
2.8.2. | Coregonus lavaretus | Grote marene, Oostzeehouting |
2.8.3. | Coregonus peled | Peled marene |
2.8.4. | Coregonus oxyrinchus | Houting |
2.9. | Thymallus spp. | Vlagzalm |
2.10. | Argentina spp. | Zilversmelt |
2.11. | Osmerus eperlanus | Spiering |
2.12. | Hypomesus pretiosus | Amerikaanse spiering |
2.13. | Mallotus villosus | Lodde |
|
|
|
3. | Clupeiformes (Haringachtigen) |
|
3.1. | Clupea harengus | Haring |
3.2. | Clupea pallasii | Pacifische Haring |
3.3. | Sardina pilchardus | Sardien, Sardine, Pelser |
3.4. | Sardinops spp. | Sardinops |
3.5. | Sprattus sprattus | Sprot |
3.6. | Clupeonella spp. | Kilka |
3.7. | Sardinella spp. | Sardinelle |
3.8.1. | Alosa fallax | Fint |
3.8.2. | Alosa alosa | Elft |
3.9. | Dorosoma cepedianum | Draadvinnige elft |
3.10. | Etrumeus teres | Ronde haring |
3.11. | Opisthonema oglinum | Atlantische draadvinnige haring |
3.12. | Brevoortia spp. | Menhaden |
3.13. | Chirocentrus dorab | Wolfharing |
3.14. | Engraulis spp. | Ansjovis |
3.15. | Stolephorus holodon | Stoleforus ansjovis |
|
|
|
4. | Scombridae (makreelachtigen) |
|
4.1. | Scomber scombrus | Makreel |
4.2. | Scomber japonicus | Spaanse makreel |
4.3. | Rastrelliger spp. | Indische makreel |
4.4. | Scomberomorus spp. | Koningsmakreel |
4.5. | Acanthocybium solanderi | Wahoo |
4.5.1. | Thunnus alalunga | Witte tonijn |
4.5.2. | Thunnus albacares | Geelvin tonijn |
4.5.3. | Thunnus thynnus | Blauwvin tonijn |
4.5.4. | Thunnus atlanticus | Atlantische tonijn |
4.5.5. | Thunnus obesus | Grootoog tonijn |
4.5.6. | Thunnus tonggol | Langstaart tonijn |
4.6. | Katsuwonus pelamis | Skipjack, Gestreepte tonijn |
4.7. | Euthynnus spp. | Kleine tonijn |
4.8. | Orcynopsis unicolor | Boniter, Bonito |
4.9. | Sarda spp. | Atlantische bonito |
4.10. | Gymnosarda spp. | Bonito |
4.11.1. | Auxis rochi | Kogeltonijn |
4.11.2. | Auxis thazard | Fregatmakreel |
4.12. | Gempylus (serpens) | Slangmakreel |
4.13. | Lepidocybium (flavobrunneum) | Botermakreel |
4.14. | Ruvettus (pretiosus) | Olievis |
4.15. | Thyrsites serola dumeriti | Grote geelstaart |
4.16. | Seriola quinqueradiata | Geelvinmakreel |
4.17. | Lichia amia | Leervis |
4.18. | Trachinotus spp. | Pompano |
4.19. | Trachinotus ovatus | Vorkpompano |
|
|
|
5. | Gadiformes (Kabeljauwachtigen) |
|
5.1. | Gadus morhua | Kabeljauw |
5.1.1. | Gadus macrocephalus | Pacifische kabeljauw |
5.1.2. | Gadus ogac | Groenlandse kabeljauw |
5.1.3. | Boreogadus saida | Poolkabeljauw |
5.2. | Eleginus navaga | Namaga kabeljauw |
5.3. | Eleginus gracilis | Oostelijke nawaga |
5.4. | Melanogrammus aeglefinus | Schelvis |
5.5. | Merlangius merlangus | Wijting |
5.6. | Micromesistius poutassou | Blauwe wijting |
5.7. | Micromesistius australis | Australische wijting |
5.8.1. | Trisopterus luscus | Steenbolk |
5.8.2. | Trisopterus minutus | Dwergbolk |
5.9.1. | Pollachius virens | Zwarte koolvis |
5.9.2. | Pollachius pollachius | Pollak, Witte koolvis |
5.10. | Theragra chalcogramma | Alaska koolvis |
5.11.1. | Molva Molva | Leng |
5.11.2. | Molva dipterygia | Blauwe leng |
5.11.3. | Molva macrophthalma | Middellandse zee leng |
5.12. | Brosme brosme | Lom |
5.13. | Mora moro | Diepzeekabeljauw |
5.14. | Lota lota | Kwabaal |
5.15. | Phycis spp. | Gaffelkabeljauw |
5.16. | Urophycis chuss | Rode heek |
5.17.1. | Merluccius merluccius | (Europese) heek |
5.17.2. | Merluccius bilinearis | Zilverheek |
5.17.3. | Merluccius capensis | Atlantische heek |
5.17.4. | Merluccius hubbsi | Atlantische heek |
5.17.5. | Merluccius gayi | Chileense heek |
5.17.6. | Merluccius productus | Pacifische heek |
5.18.1. | Macruronus argentinae | Langstaart heek |
5.18.2. | Macruronus novaezealandiae | Hoki, Blauwe grenadier |
5.19. | Pseudophysis bachus | Rode kabeljauw |
|
|
|
6. | Sparidae (Zeebrasemachtige) |
|
6.1.1. | Sparus auratus | Goudbrasem, Dorade royale |
6.1.2. | Sparus pagrus | Gewone zeebrasem |
6.2. | Oblada melanura | Zadelzeebrasem |
6.3. | Diplodus puntazzo | Spitssnuitzeebrasem |
6.4. | Archosargus probatocephalus | Zuid Afrikaanse gestreepte zeebrasem |
6.5. | Lithognathus mormyrus | Gestreepte zeebrasem |
6.6. | Rhabdosargus globiceps | Witte stompneus |
6.7. | Chrysoblephus gibbiceps | Kaapse dageraad |
6.8. | Spondyliosoma cantharus | Zeekarper |
6.9.1. | Diplodus vulgaris | Zwartkopzeebrasem |
6.9.2. | Diplodus cervinus | Zebrabrasem |
6.9.3. | Diplodus sargus | Witte zeebrasem |
6.10.1. | Pagellus acarne | Spaanse zeebrasem |
6.10.2. | Pagellus erythrinus | Pandora |
6.10.3. | Pagellus bogaraveo | Rode zeebrasem |
6.11.1. | Dentex dentex | Tandbrasem |
6.11.2. | Dentex gibbosus | Bultige tandbrasem |
6.11.3. | Dentex macrophthalmus | Grootoogtandbrasem |
6.11.4. | Dentex maroccanus | Marokkaanse tandbrasem |
6.12. | Pterogymnus laniarius | Panga zeebrasem |
6.13. | Boops boops | Bokvis |
6.14. | Sarpa salpa | Goudgestreepte zeebrasem / Gestreepte bokvis |
6.15. | Lethrinus spp. | Lethrinus |
6.16. | Gymnocranius grandoculis | Grootoogbrasem |
6.17.1. | Nemipterus spp. | Valse snapper |
6.17.2. | Nemipterus virgatus | Gouden valse snapper |
6.18. | Calamus calamus | Schoteloog zeebrasem |
|
|
|
7. | Pleuronectiformes (Platvissen) |
|
7.1.1. | Scophthalmus maximus | Tarbot |
7.1.2. | Scophthalmus rhombus | Griet |
7.2. | Lepidorhombus whiffiagonis | Scharretong |
7.3. | Paralichthys olivceus | Hirame |
7.4. | Platichthys flesus | Bot |
7.5.1. | Glyptocephalus cynoglossus | Hondstong, Witje |
7.5.2. | Glyptocephalus zachirus | Amerikaanse schol |
7.6. | Microstomus kitt | Tongschar |
7.7.1. | Limanda limanda | Schar |
7.7.2. | Limanda aspera | Japanse schar |
7.8. | Pleuronectes platessa | Schol, Pladijs |
7.9. | Lepidopsetta bilineata | Pacifische schol |
7.10.1. | Hippoglossoides platessoides | Lange schar |
7.10.2. | Hippoglossoides elassodon | Japanse lange schar |
7.10.3. | Hippoglossus hippoglossus | Heilbot |
7.10.4. | Hippoglossus stenolepis | Pacifische heilbot |
7.11. | Reinhardtius hippoglossoides | Zwarte heilbot, Groenlandse heilbot |
7.12. | Cynoglossus spp. | Hondstong |
7.13. | Solea solea | Tong |
7.14. | Solea lascaris | Franse tong |
7.15. | Colistium nudipinnis | Nieuw Zeelandse tarbot |
7.16. | Rhombosolea | Zandtong |
7.17. | Arnoglossus laterna | Schurftvis |
|
|
|
8. | Acipenseriformes (Steuren) |
|
8.1.1. | Acipenser baerii | Steur |
8.1.2. | Acipenser sturio | Steur |
8.1.3. | Acipenser gueldenstaedti | Donausteur |
8.1.4. | Acipenser nudiventris | Slatdicksteur |
8.1.5. | Acipenser stellatus | Stersteur |
8.1.6. | Acipenser ruthenus | Sterlet |
8.1.7. | Acipenser naccarii | Adriatische steur |
8.1.8. | Acipenser transmontanus | Witte steur |
8.2. | Huso huso | Beluga |
8.3. | Polyodon spathula | Lepelsteur |
|
|
|
9. | Serranidae (Zeebaarzen) |
|
9.1.1. | Dicentrarchus labrax | Zeebaars |
9.1.2. | Dicentrarchus punctatus | Gevlekte zeebaars |
9.3. | Ephinephelus spp. | Grouper |
9.4. | Mycteroperca spp. | Koraalbaars |
9.5. | Variola louti | Maanstaart zeebaars |
9.6. | Serranus scriba | Tandbaars |
9.7. | Pomatomus salatrix | Blauwbaars |
9.8. | Morone spp. | Gestreepte zeebaars |
9.9. | Lateolabrax japonicus | Japanse zeebaars |
9.10. | Stereolepis gigas | Reuzenzeebaars |
9.11. | Diplectrum formosum | Zandbaars |
|
|
|
10. | Andere zeevissoorten |
|
10.1. | Petromyzon marinus | Zeeprik |
10.2. | Elops saurus | Tarpoen |
10.3. | Albula vulpes | Gratenvis |
10.4. | Tarpon atlanticus | Atlantische tarpoen |
10.5. | Chanos chanos | Melkvis, Bandeng |
10.6.1. | Muraena spp. | Murene |
10.6.2. | Muraena helena | Europese murene |
10.7. | Centracanthus spp. | Zeeschijter |
10.8. | Conger conger | Zeepaling, Congeraal |
10.9. | Belone belone | Geep |
10.10. | Scomberesox saurus | Makreelgeep |
10.11. | Exocoetus spp. | Vliegende vis |
10.12. | Cheilopogon spp. | Japanse vliegende vis |
10.13. | Macrourus berglax | Noordelijke grenadiervis |
10.14. | Lampris guttatus | Koningsvis |
10.15.1. | Mullus barbatus | Rode mul |
10.15.2. | Mullus surmuletus | Mul, Zeebarbeel |
10.15.3. | Pseudopeneus prayensis | West Afrikaanse rode mul |
10.16. | Beryx splendens | Rode beryx |
10.17. | Upeneus moluccensis | Goudbandmul |
10.18. | Sciaena umbra | Zeeraaf |
10.19.1. | Argyrosomus regius | Ombervis |
10.19.2. | Atractoscion nobilis | Witte ombervis |
10.19.3. | Nebis microps | Kleinoog ombervis |
10.19.4. | Menticirrhus americanus | Konings ombervis |
10.19.5. | Cynoscion virescens | Adelaarsvis |
10.19.6. | Cynoscion similis | Tonkin ombervis |
10.19.7. | Cynoscion acoupa | Acoupa ombervis |
10.20.1. | Umbrina canariensis | Baardman |
10.20.2. | Umbrina cirrosa | Kustbaardman |
10.20.3. | Umbrina ronchus | Fuscabaardman |
10.21. | Priacanthus arenatus | Grootoog |
10.22. | Hemiramphus spp. | Bastaardgeep |
10.23.1. | Pomadasys bennetti | Bastaardknorvis |
10.23.2. | Haemulon plumieri | Knorvis |
10.23.3 | Pomadasys bennetti | Bastaardknorvis |
10.24. | Labridus spp. | Lipvis |
10.25. | Sparisoma spp. | Papegaaivis |
10.26. | Bolbometopon muricatum | Papegaaivis |
10.27. | Scarus spp. | Papegaaivis |
10.28.1. | Lutjanus spp. | Snapper |
10.28.2. | Lutjanus sebae | Rode snapper |
10.28.3. | Rhomboplites aureorubens | Vermillioen snapper |
10.29. | Mola mola | Maanvis |
10.30. | Selene setapinnis | Atlantische maanvis |
10.31. | Trachinus draco | Grote pieterman |
10.32. | Trichiurus lepturus | Haarstaartdegenvis |
10.33.1. | Lepidopus caudatus | Zilveren degenvis |
10.33.2. | Aphanopus carbo | Zwarte degenvis |
10.34. | Siganus spp. | Konijnvis |
10.35. | Acanthurus spp. | Doktersvis |
10.36.1. | Genypterus capensis | Koningsklip |
10.36.2. | Genypterus blacodes | Gouden koningsklip |
10.36.3. | Genypterus maculates | Zwarte koningsklip |
10.36.4. | Genypterus chilensis | Rode koningsklip |
10.37. | Arripis trutta | Australische zalm |
10.38. | Anoplopoma fimbria | Zandvis |
10.39. | Myoxocephalus spp. | Zeedonderpad |
10.40. | Psenopsis spp. | Drijfvis |
10.41. | Sphyraena sphyraena | Barracuda |
10.42. | Mugil spp. | Harder |
10.43.1. | Liza ramada | Dunlipharder |
10.43.2. | Liza aurata | Goudharder |
10.44. | Chelon labrosus | Diklipharder |
10.45. | Atherinida spp. | Koornaarvis |
10.46. | Zoarces viviparus | Puitaal |
10.47. | Brotula spp. | Brotula |
10.48.1. | Anarhichas lupus | Zeewolf |
10.48.2. | Anarhichas denticulatus | Blauwe zeewolf |
10.48.3. | Anarhichas minor | Gevlekte zeewolf |
10.49. | Sebastes marinus | Roodbaars |
10.50. | Helicolenus dactylopterus | Blauwkeeltje |
10.51.1. | Scorpaena porcus | Zwarte schorpioenvis |
10.51.2. | Scorpaena scrofa | Rode schorpioenvis |
10.52.1. | Eurtrigla gurnardus | Grauwe poon |
10.52.2. | Trigla lucerna | Rode poon |
10.52.3. | Aspitrigla cuculus | Engelse poon |
10.52.4. | Cheilidonichthys kumu | Kumupoon |
10.53. | Cyclopterus lumpus | Snotdolf |
10.54. | Lophius piscatorius | Zeeduivel |
10.55. | Coryphaena hippurus | Goudmakreel (Mahi Mahi) |
10.56. | Balistes carolinensis | Trekkervis |
10.57. | Zeus faber | Zonnevis |
10.58. | Trachurus trachurus | Horsmakreel |
10.58.1. | Selaroides leptolepis | Geelgestreepte horsmakreel |
10.59. | Decapterus spp. | Russels horsmakreel |
10.60. | Pseudocaranx dentex | Nieuwzeelandse horsmakreel |
10.61. | Brama brama | Braam |
10.62. | Sillago japonica | Zilverwijting |
10.63. | Dissostichus | (Zwarte) Patagonische ijsvis |
10.64. | Eleginops maclovinus | Rotskabeljauw |
10.65. | Psettodes spp. | Adalah |
10.66. | Polyprion americanum | Wrakbaars |
10.67. | Plectorhynchus spp. | Zoetlip |
10.68. | Uranoscopus spp. | Sterrekijker |
10.69. | Peprilius triacanthus | Grootbek |
10.70. | Gaidropsarus vulgaris | Meun |
10.71. | Lopholatilus chamaeleonticeps | Blauwe tegelvis |
10.72. | Sphoeroides maculatus | Kogelvis; verboden te verhandelen |
10.73. | Aluterus spp. | Puffervis; verboden te verhandelen |
10.74. | Xiphias gladius | Zwaardvis |
10.75. | Istiophorus albicans | Atlantische zeilvis |
10.76. | Istiophorus americanus | Atlantische zeilvis |
10.77. | Istiophorus platypterus | Pacifische zeilvis |
10.78. | Makaira mazara | Blauwe marlijn |
10.79. | Tetrapturus audax | Gestreepte marlijn |
10.80. | Pampus spp. | Pomfret |
10.81. | Gobius niger | Zwarte grondel |
10.82. | Lactarius lactarius | Lactariusvis |
10.83. | Sillago sihama | Zilver sillago |
10.84. | Leiognatus equulus | Ponyvis |
10.85. | Gerres spp. | Plooibekken |
10.86. | Luvarus imperialis | Haanvis |
10.87. | Hoplostethus atlanticus | Keizerbaars |
10.88. | Aphanopus carbo | Haarstaartvis |
|
|
|
11. | Andere zoetwatervissen |
|
11.0. | Lampreta fluviatilis | Rivierprik, negenoog |
11.1. | Anabas testudineus | Klimbaars |
11.2. | Esox lucius | Snoek |
11.3. | Cyprinus carpio | Karper, Spiegelkarper |
11.4.1. | Hypophthalmichthys nobilis | Grootkopkarper |
11.4.2. | Hypophthalmichthys molitrix | Zilverkarper |
11.5. | Ctenopharyngodon idella | Graskarper |
11.6. | Tinca tinca | Zeelt |
11.7.1. | Carassius carassius | Kroeskarper |
11.7.2. | Carassius auratus gibelio | Giebel |
11.8.1. | Abramis brama | Brasem |
11.8.2. | Abramis ballerus | Brasemblei |
11.8.3. | Abramis sapa | Donaubrasem |
11.9. | Blicca bjoerkna | Kolblei |
11.10. | Vimba vimba | Blauwneus |
11.11. | Barbus barbus | Barbeel |
11.12. | Aspius aspius | Roofblei |
11.13. | Chondrostoma nasus | Sneep |
11.14. | Rutilus erypthrophtalmus | Rietvoorn |
11.15. | Rutilus rutilus | Blankvoorn |
11.16.1. | Leuciscus leuciscus | Serpeling |
11.16.2. | Leuciscus cephalus | Kopvoorn |
11.16.3. | Leuciscus idus | Winde |
11.17. | Gobio gobio | Riviergrondel |
11.18. | Alburnus alburnus | Alver |
11.19. | Alburnoides bipunctatus | Dubbelgestippelde alver |
11.20. | Phoxinus phoxinus | Elrits |
11.21. | Siluris glanis | Europese meerval |
11.22. | Ictalurus spp. | Dwergmeerval |
11.23.1. | Clarias gariepinus | Afrikaanse meerval |
11.23.2 | Heterobranchus longifilis | Claresse meerval |
11.24. | Pangasius spp. | Pangasius meerval |
11.25.1. | Arius spp. | Zeemeerval |
11.25.2. | Bagre bagre | Barbaman |
11.26.1. | Hoplosternum thoracatum | Kwie kwie, Pantsermeerval |
11.26.2. | Hoplosternum littorale | Kwie kwie, Pantsermeerval |
11.27.1. | Anguilla anguilla | Paling, Aal |
11.27.2. | Anguilla australis | Australische paling |
11.27.3. | Anguilla dieffenbachii | Nieuw Zeelandse paling |
11.27.4. | Anguilla rostrata | Amerikaanse paling |
11.27.5. | Anguilla japonica | Japanse paling |
11.28. | Perca fluviatilis | Baars |
11.29.1. | Stizostedion spp. | Snoekbaars |
11.29.2. | Stizostedion vitreum | Amerikaanse snoekbaars |
11.30. | Gymnocephalus cernua | Pos |
11.31. | Micropterus salmoides | Forellenbaars |
11.32.1. | Lates niloticus | Nijlbaars, Victoriabaars |
11.32.2. | Lates calcarifer | Barramundi |
11.33. | Tilapia spp. | Tilapia |
11.34. | Oreochromis spp. | Tilapia |
11.35. | Mastacembelus armatus | Stekelaal |
11.36. | Hoplerythrinus utitaeniatus | Walapa |
11.37.1. | Hoplias macrophthalmus | Anjoemara |
11.37.2. | Hoplias malabaricus | Pataka |
11.38. | Crenicichla spp. | Datra fisi |
11.39. | Aequidens paloemeuensis | Krobia |
11.40. | Cichla ocellaris | Toekoenari |
11.41. | Serresalmus eigenmanni | Pireng |
11.42. | Myleus ternetzi | Pakoesi |
Vragen
en meer informatie
Heeft u nog vragen?

Dan kunt u contact opnemen met het Paramedisch Centrum, te bereiken op (0570) 53 50 20. Vraag naar de diëtetiek.
Meer informatie

Naam | Website |
|---|---|
Stichting Voedselallergie | |
Allergie Platform | |
Allergie Plein | |
Voedingscentrum |
Onderstaande websites geven u meer tips als u uit eten wilt gaan.
Rechten en regels. Kent u ze?

Wij doen er alles aan om u de beste zorg en behandeling te geven. Dat doen we samen met u. Voor zowel u als de zorgverlener zijn er rechten en plichten. Het is belangrijk dat u ze kent. Bijvoorbeeld wat mag ik van mijn zorgverlener verwachten? Waar kan ik mijn medische gegevens inzien? Wat houdt het recht op privacy in? U leest ze op https://www.dz.nl/patient/rechten-en-regels.