Inleiding
Dikke darmoperatie -Hartmann procedure
Heelkunde
Binnenkort komt u naar het ziekenhuis voor een darmoperatie. Uw arts heeft met u besproken waarom deze operatie nodig is.
Hier krijgt u uitleg over de gang van zaken rondom de operatie en krijgt u uitleg over de gevolgen van de operatie.
In het kort

U neemt samen met de chirurg de beslissing. Stel gerust uw vragen.
Als u rookt, stop dan hiermee voor de operatie. Houd uzelf fit, blijf veel in beweging en eet gezond.
De chirurg haalt tijdens de operatie het zieke stuk darm weg en weefsel er om heen. Iedere operatie heeft risico’s.
De chirurg heeft met u besproken dat u een stoma krijgt.
Na 5 tot 7 dagen gaat u weer naar huis.
De voorgestelde operatie

De chirurg heeft een dikke darmoperatie voorgesteld, ook wel hartmann procedure genoemd. Deze ingreep kan zowel via een kijkoperatie (laparoscopisch) als via een snee in de buikwand worden verricht. De chirurg bespreekt de keuze voor het type operatie met u. Dit hangt van uw persoonlijke situatie af. Bijvoorbeeld of u al eerder in dit gebied geopereerd bent. Het zieke deel van de darm en omliggende vetweefsel met klieren worden verwijderd. De darmuiteinden worden niet met elkaar verbonden. Van het bovenste uiteinde legt de chirurg een tijdelijk of blijvend stoma aan.
Afspraken
Casemanager GE

Voor uw operatie krijgt u een afspraak bij de casemanager GE. Zij geeft u informatie over uw behandeling, de opnameperiode en de eerste maanden thuis na ontslag. Als u daar behoefte aan heeft, kan zij u doorverwijzen naar bijvoorbeeld maatschappelijk werk of een psycholoog.
Ook bespreekt ze met u het bepalen van de stomaplaats.
Preoperatief Anesthesiologisch Spreekuur

Voor de operatie heeft u verdoving nodig, dit wordt ook wel anesthesie genoemd. Anesthesie wordt verzorgd door de anesthesioloog en anesthesiemedewerker op de operatiekamer.
Om de verdoving (anesthesie) te bespreken, krijgt u een verwijzing naar de preoperatieve screening (looproute 91, Anesthesiologie). U kunt zich hier melden om een afspraak te maken.
Tijdens deze afspraak spreekt u met een verpleegkundige, apothekersassistente, anesthesiemedewerker en de anesthesioloog. Zij stellen vragen over uw gezondheid, medicijnen die u gebruikt, allergieën, doorgemaakte ziekten en eerdere operaties. Samen met u wordt de vorm van verdoving (anesthesie) afgesproken en krijgt u hier voorlichting over. U krijgt ook informatie mee wanneer u niet meer mag eten en drinken voor de operatie en welke medicijnen u mag doorgebruiken op de dag van de operatie.
Soms is het mogelijk dat de anesthesioloog u doorverwijst voor aanvullend onderzoek. Dit kan een hartfilmpje zijn, bloedafname of een extra afspraak bij bijvoorbeeld een cardioloog of longarts. Als de uitslagen van alle onderzoeken bekend zijn, kan de anesthesioloog een akkoord geven voor uw operatie. Pas na het akkoord kan de operatiedatum definitief worden ingepland.
De anesthesioloog die u voor de operatie het narcosemiddel of de verdoving toedient, kan een andere anesthesioloog zijn dan die u ontmoet heeft op de preoperatieve screening.
Stomaplaats

Als u een stoma krijgt, wordt de stomaplaats afgetekend op de polikliniek een paar dagen voor de operatie.
Bevestiging afspraak

U krijgt in principe de dag voor de operatie, of op de vrijdag, als de operatie op een maandag uitgevoerd wordt, telefonisch de tijd door waarop de opname gepland staat.
Houd rekening met tussenkomst van spoedoperaties of operaties die uitvallen. kaartHierdoor kan de tijd van uw ingreep wijzigen.
Voorbereiding thuis
Bloedverdunners (antistollingsmiddelen)

Bepaalde bloedverdunners moet u stoppen voor het onderzoek. Tijdens de preoperatieve screening zal besloten worden of en hoe lang u moet stoppen met de bloedverdunners.
Bent u onder behandeling van de Trombosedienst?
Zo ja, dan wordt er tijdens uw opname bloed afgenomen om uw INR te laten bepalen. Als met u is afgesproken dat u moet stoppen met de bloedverdunners, moet u zelf contact op te nemen met de Trombosedienst.
Niet scheren

U hoeft zich vooraf niet te scheren. Als het nodig is, wordt dit op de operatiekamer gedaan.
Wat neemt u mee?

Uw patiëntenpas. Heeft u deze nog niet of moet die worden gewijzigd? Meldt u zich dan bij de receptie in de centrale hal. Neem uw identiteitsbewijs en verzekeringspapieren mee.
Ruim zittende kleding, extra ondergoed en slippers.
Spullen voor uw overnachting, zoals nachtkleding en toiletartikelen.
Actueel overzicht van uw medicijnen. Deze is verkrijgbaar bij uw apotheek. U kunt ook bij uw apotheek aangeven dat het ziekenhuis gemachtigd mag worden om uw medicatie digitaal in te zien.
Uw medicijnen in de originele verpakking.
Iets te lezen.
Een oplader voor uw mobiel en een koptelefoon.
Het telefoonnummer van uw contactpersoon.
Waardevolle spullen

Wij adviseren u waardevolle spullen thuis te laten. Het ziekenhuis is niet verantwoordelijk voor vermissingen of beschadiging van uw eigendommen.
Sieraden, make-up, nagellak, kunstnagels en piercings

Verwijder voor de operatie alle sieraden. Draag geen make-up, nagellak of kunstnagels. Ook piercings moeten voor de operatie zijn verwijderd.
Fit de operatie in

In de periode rond een operatie is goed eten en bewegen extra belangrijk. Het is een belangrijke combinatie omdat u sneller herstelt en fitter naar huis gaat. Stop ook met roken voor de operatie en drink geen alcohol. Dit bevordert het herstel en maakt de kans op complicaties klein. Heeft u hier hulp bij nodig? Raadpleeg dan uw casemanager.
U vindt aanvullende informatie op: Voeding & Beweging NU. U leest hier de belangrijkste adviezen over goed eten en bewegen rond een operatie.
Bewegen

Als u wandelt, fietst en/of sport blijf dit dan vooral doen. Streef ernaar om te voldoen aan de Nederlandse Beweegrichtlijn.
Minstens 150 minuten per week matig intensieve inspanning (zwemmen, wandelen of fietsen).
Minimaal 2 keer per week spier- en botversterkende oefeningen doen. Voor ouderen in combinatie met balansoefeningen.
Voorkom veel stilzitten.
Voeding

Bij ziekte en na een operatie is de behoefte aan energie en eiwit verhoogd.
Eet en drink gevarieerd (Schijf van Vijf, voedingscentrum);
Probeer overdag 3-4 keer een grotere portie eiwitten (20-30 gram) te nemen, waarvan een portie direct na beweging en voor het slapen gaan.
Voorbeelden van eiwitrijke producten zijn: (kwark, eiwit shake, IJslandse yoghurt, 2 knäckebröd met dubbelhartig beleg (kaas, vleeswaren, vis, ei) en glas zuivel, handje noten).
Avond voor de opname
Avond voor de operatie
Dag voor de opname

U mag de dag voor de operatie gewoon eten en drinken, dit mag tot middernacht. Tot 0:00 uur.
Drink verdeeld over de avond energierijke dranken, zoals; 2 glazen druivensap, high-energy sportdrank, 3 glazen vruchtensap (zoals appelsap of sinaasappelsap) of gezoete melkproducten (zoals yoghurtdrink of chocolademelk).
Klysma

De avond voor de operatie dient u 2 klysma's toe.
Gebruiksaanwijzing klysma:
Verwijder de dop van het klysma.
Druk een klein beetje vloeistof uit het flesje om de canule (het tuitje) wat gladder te maken, dit vergemakkelijkt het inbrengen.
Breng de canule voorzichtig in je anus.
Knijp het flesje langzaam leeg en trek de canule tegelijkertijd weer langzaam terug uit de anus.
Houd het flesje ingedrukt terwijl u hem terugtrekt om te voorkomen dat de vloeistof terugvloeit. U ontvangt ook een recept voor twee klysma’s, die u de avond vóór opname om 19.00 uur thuis moet gebruiken.
Dag van opname
Pre-Op-drank

Op de operatiedag drinkt u thuis nog 2 koolhydraatrijke drankjes die u heeft meegekregen van de casemanager.
Pre-Op-drank is een koolhydraatrijke drank, die u veilig kunt drinken tot 2 uur voor de operatie. De drank vermindert uw honger- en dorstgevoel en zorgt ervoor dat u zich na de operatie beter voelt.
Instructies:
Dag van de operatie: u neemt tot 2 uur voor de operatie begint 2 flesjes Pre-Op-drank. Drink ze achter elkaar op. Als uw operatie om 8.00 is gepland, dan begint u om 5.30 met het opdrinken van de 2 flesjes, zodat ze voor 6.00 op zijn.
Wordt u opgenomen op het moment dat u eigenlijk de 2 pakjes Pre-Op-drank zou moeten drinken dan neemt u ze ook in het ziekenhuis, in overleg met de verpleegkundige.
De Pre-Op-drank koud opdrinken wordt als smakelijker ervaren.
Heldere dranken

Tot 2 uur voor de operatie mag u ook heldere dranken drinken, zoals zwarte koffie, thee, bouillon, appelsap en ranja.
In het ziekenhuis
Melden

U hebt een opnamebrief gekregen met daarin de datum en het tijdstip waarop u zich kunt melden bij de balie van verpleegafdeling C2. Route 225, 2e verdieping.
U krijgt een operatiejasje om aan te trekken en u krijgt medicijnen (volgens voorschrift) die u met een slokje water kunt innemen.
Premedicatie

U krijgt van de verpleegkundige een half uur voor het onderzoek uw premedicatie. Dit bestaat uit pijnmedicatie, eventueel een maagbeschermer en in de meeste gevallen ook rustgevende medicatie. Dat mag u innemen met een slokje water.
De operatie
De operatie

De anesthesioloog past de verdoving toe.
Tijdens de operatie wordt het laatste deel van de endeldarm, soms de anus, het vetweefsel dat om de darm zit, met daarin lymfeklieren verwijderd. De chirurg besluit soms een drain aan te leggen in het operatiegebied. Daarna legt de chirurg een blijvend stoma van de dikke darm aan.
Hoe verloopt een dikkedarmoperatie?
In de video wordt vermeld dat u wellicht een stoma zult krijgen. In uw geval is hier geen twijfel over en zult u een stoma krijgen.
Duur van de operatie

De operatie duurt 3 tot 4 uur.
Kort verblijf op de uitslaapkamer

Na de operatie gaat u uitslapen op de uitslaapkamer. Het verschilt per persoon hoelang u op de uitslaapkamer moet blijven.
Na de operatie

Na de operatie belt de arts uw contactpersoon om te vertellen hoe de operatie gegaan is. Direct vanuit de operatiekamer gaat u naar de uitslaapkamer. Daar blijft u gemiddeld anderhalf uur, afhankelijk van uw conditie. Daarna gaat u weer terug naar de verpleegafdeling.
Via het infuus krijgt u de eerste dagen extra vocht toegediend. U heeft na de operatie een slangetje in de blaas (urinekatheter). Ook kan er een drain zitten in het operatiegebied. Na 2 tot 4 dagen worden de urinekatheter en wonddrain verwijderd.
Na de operatie kunt u pijn hebben. Daarvoor is pijnstillende medicatie afgesproken. Dagelijks komt de zaalarts bij u om te bespreken hoe het met u gaat. Als u of uw familie behoefte heeft aan een gesprek met de zaalarts dan kunt u dit aangeven bij de verpleegkundige.
Herstel sneller tijdens uw opname
U herstelt sneller door snel weer mobiel te worden. Dit is van belang om geen spierkracht te verliezen. Volg de richtlijnen hieronder om uw opname te bespoedigen. De verpleegkundige begeleidt u bij het herstel na de operatie. Maak gerust uw zorgen bespreekbaar.
| Voeding ![]() | Wassen/aankleden ![]() | Beweging ![]() | Ademhaling ![]() |
Operatiedag | U mag thee met beschuit. Eet niet tegen uw zin. | U komt op de bedrand zitten. | U komt op een stoel te zitten en start met lopen. | Bij een buikoperatie is het moeilijker om door te ademen. Onderstaande oefening kan u hierbij ondersteunen. Dit is belangrijk om het risico van een longontsteking te verkleinen. |
1e dag | Eet aan tafel. Eet naar behoefte. U krijgt 4x ½ flesje drinkvoeding. | U komt op de bedrand zitten. | Probeer 3x 30 min. op een stoel te zitten. U start met lopen op de gang. | Voer de ademhalings- oefeningen 3x daags uit. Stap 1: adem 3x diep in, houdt dit 2 tellen vast en blaas rustig uit met getuite lippen. Rust 30 seconden. |
2e dag | Eet aan tafel. Eet naar behoefte. U krijgt 4x ½ flesje drinkvoeding. | Was u zelf in de badkamer. | Beweeg elk uur. Zit regelmatig op de stoel. Loop op uw kamer en op de gang. | Stap 2: adem 3x diep in, houdt dit 2 tellen vast en blaas stevig uit met getuite lippen. |
3e dag | Breid uw voeding uit. Eet eiwit- en vezelrijk. | U kunt weer zelfstandig douchen. | Beweeg elk uur. Zit regelmatig op de stoel. Loop op uw kamer/de gang. En u kunt traplopen | Stap 3: sluit af met hoesten waarbij u steun geeft met een kussentje op de buik. Eventueel aanwezig slijm kunt u nu ook weghoesten. |
Moeite met eten, bewegen of ademhalen? Raadpleeg de verpleegkundige. De verpleegkundige kan extra ondersteuning regelen van een diëtist of fysiotherapeut.
Stoma

Een stoma is een grote verandering en roept vragen op. De verpleegkundige op de afdeling begeleidt u en uw partner en zal u leren het stoma te verzorgen. U krijgt nog extra informatiemateriaal mee. Meer informatie vindt u op: www.stomavereniging.nl of www.stomaatje.nl.
Na een stomaoperatie kunnen de buikspieren verzwakt zijn. Er is een revalidatieprogramma ontwikkeld om stomadragers te ondersteunen in het verantwoord opbouwen van de kracht in de buikspieren. U kan tijdens u ziekenhuisopname al starten met het eerste oefenprogramma. U vindt aanvullende informatie op: https://www.convatec.com/nl-nl/stomazorg/leven-met-een-stoma/ondersteuning-bij-levensstijl/me-vitaliteit/.
U leest hier de belangrijkste adviezen:
Begin rustig en bouw geleidelijk op zoals beschreven in het revalidatieprogramma: vermijd zware inspanning in de eerste weken na de operatie
Ademhaling is essentieel: adem rustig uit tijdens inspanning om de druk op de buikwand te verminderen
Luister naar je lichaam: pijn is een teken om een oefening aan te passen of te stoppen
Overleg met een stomaverpleegkundige of fysiotherapeut wanneer je begeleiding wil bij het uitvoeren en opbouwen van de oefeningen.
Darmoperatie nazorg
Uitslag weefselonderzoek

Al het weefsel dat tijdens de operatie verwijderd is, wordt opgestuurd en onderzocht door de patholoog. De uitslag wordt ook nog besproken in een multidisciplinair overleg. Er kan een aanvullende behandeling worden voorgesteld. U blijft onder controle.
Het duurt 5 tot 10 dagen voor de uitslag bekend is. U krijgt de uitslag van de arts tijdens het eerste polikliniekbezoek.
Voordat u met ontslag kan

Voordat u met ontslag kan is het belangrijk dat:
de pijn goed te stillen is met tabletten;
het maagdarmstelsel weer voldoende werkt;
u zich goed genoeg voelt om naar huis te gaan;
u weer normaal eten kunt verdragen;
als het stoma goed verzorgbaar is;
bij een eventueel stoma de zorg daarvoor geregeld is (thuiszorg, materiaal)
De wond is na ontslag vaak nog gevoelig, zeker als u meer gaat bewegen. U krijgt een recept voor pijnstilling mee.
U mag douchen, maar niet in bad zolang er hechtingen zitten of de wond nog niet dicht is.
U kunt meestal wel voor uzelf zorgen maar u zult nog snel moe zijn. Het is dan fijn als er iemand is die kan helpen met eten koken, boodschappen doen en huishoudelijk werk.
Bij ontslag uit het ziekenhuis krijgt u afspraken mee voor de controle.
Uw huisarts krijgt bericht van de opname, het verloop van de operatie en uw ontslag.
Naar huis

Als het herstel na de operatie voorspoedig verloopt kunt u vaak vlot weer naar huis om verder te herstellen. De zaalarts bespreekt dat met u. Soms hebt u thuis ondersteuning van de thuiszorg nodig. Uw verpleegkundige bespreekt dat met u en regelt het ontslag. Soms is een tijdelijke revalidatieplek beter.
Leefregels
Thuis verder herstellen

Na uw ontslag uit het ziekenhuis kunt u thuis verder herstellen. U kunt in uw eigen tempo uw dagelijkse bezigheden weer oppakken. Houd er rekening mee dat uw lichaam tijd nodig heeft om te herstellen. U moet daarom de eerste weken geen zware activiteiten verrichten. Het is moeilijk aan te geven wanneer u weer helemaal hersteld zult zijn van de operatie.
Om de wond en het stoma te ontzien, mag u de eerste 6 weken na de operatie niet tillen. Tijdens de controle op de stomapoli wordt dit nog verder besproken. Wat u verder wel en niet kunt doen, kunt u het beste zelf aanvoelen.
Voor uw herstel is het belangrijk om voldoende rust te nemen. Soms is het daarom verstandig om afspraken te maken over bezoek of bezoektijden in te stellen. Blijf na uw ontslag wel in beweging door elke dag bijvoorbeeld een klein stukje te wandelen. Probeer alleen in uw bed te liggen als u gaat slapen.
Snel herstellen
U herstelt sneller door:
Snel weer mobiel worden. Dit is van belang om geen spierkracht te verliezen. Ademhaling, bloedsomloop en darmwerking verbeteren.
Zo kort mogelijk nuchter zijn. ’s Avonds na de operatie mag u al weer drinken en als dat goed gaat ook eten. Eet niet tegen uw zin.
Geef het aan als u pijn heeft, zodat u medicatie krijgt.
U krijgt medicijnen voor een goede stoelgang en tegen de misselijkheid. Ook krijgt u kauwgom om de maagdarmwerking te bevorderen.
Doe actief mee in de stomaverzorging.
Het gebruik van aanvullende drinkvoeding voor en na de operatie. Doel is dat u zo min mogelijk afvalt en in goede voedingstoestand blijft.
Goed doorademen om een longontsteking te voorkomen. Met een buikwond is dat moeilijker. U krijgt daar een extra folder voor mee.
Goede begeleiding zodat u weet wat belangrijk is voor een snel herstel.
Adviezen

De wond
Om de wond te ontzien, mag u de eerste zes weken na de operatie niet tillen. Tussen de 2 en 6 weken mag u hier rustig mee beginnen. U kunt zelf goed aanvoelen wat er haalbaar is, luister hierbij naar uw lijf. Vanaf 6 weken heeft u geen beperking meer.
Activiteiten
U mag de eerste weken geen zware activiteiten verrichten.
Probeer uw dagelijkse activiteiten zo snel mogelijk weer op te pakken. Probeer dagelijks te bewegen zoals wandelen. Begin met kleine stukjes wandelen in- en om huis en breidt de afstand langzaam uit.
Vanaf 2 weken mag u weer fietsen en starten met krachtoefeningen voor de armen en benen zodat uw kracht en conditie verbeterd. Vermijd tillen tot 6 weken na de operatie.
Blijf dan bewegen om uw spieren en botten te versterken. Beweeg minimaal 150 minuten per week - matig intensief - om uw conditie op peil te houden. Activiteiten uit het dagelijks leven, zoals wandelen en fietsen, kunnen al matig intensief zijn. Uw hartslag is dan iets hoger dan normaal en u raakt een beetje buiten adem.
Voeding
Bij ziekte en na een operatie is de behoefte aan energie en eiwit verhoogd. Eet en drink gevarieerd (Schijf van Vijf, voedingscentrum). Eiwitten, overdag 3-4 keer een grotere portie (20-30) gram, waarvan een portie direct na beweging en voor het slapen gaan. Voorbeelden van eiwitrijke producten zijn: (kwark, eiwit shake, IJslandse yoghurt, 2 knäckebröd met dubbel hartig beleg (kaas, vleeswaren, vis, ei) en glas zuivel, handje noten).
Vermoeidheid

Soms gaat vermoeidheid niet over en belemmert het u bij het dagelijks functioneren. De vermoeidheid heeft dan invloed op uw partner en/of gezin, sociale contacten of de terugkeer naar uw werk. Bespreek dit vooral met uw behandelend arts of huisarts.
Weer aan het werk

Zodra u zich daartoe in staat voelt, kunt u weer aan het werk. Wanneer dat is, hangt af van uw herstel en het werk dat u doet. Dit gebeurt meestal in overleg met uw leidinggevende of de arbo-arts.
Soms valt de terugkeer naar uw werk tegen door praktische of emotionele zaken. Voor informatie over begeleiding kunt u contact opnemen met de verpleegkundig consulent.
Deelnemen aan het verkeer

Wanneer u nog snel duizelig bent, vermoeid bent of u slecht kan concentreren, neem dan nog niet deel aan het verkeer.
Controle
Controle op de polikliniek

De uitslag van het weefselonderzoek is ongeveer 5-10 dagen na de operatie bekend en wordt door de arts besproken in een multidisciplinair overleg. Er kan een aanvullende behandeling geadviseerd worden. 2-3 weken na de operatie komt u voor controle bij de polikliniek bij de chirurg en stomaverpleegkundige. De uitslag van het weefsel wordt besproken.
De stomaverpleegkundige belt u 1-2 dagen na het ontslag om de stomazorg in de thuissituatie te bespreken. Op de polikliniek 2-3 weken na de operatie bespreekt de stomaverpleegkundige opnieuw de stomazorg met u en de wond wordt gecontroleerd. Hechtingen worden verwijderd. Ook bespreekt u samen het verdere herstel.
Leven met een stoma
Stomamateriaal

Er is een grote keus aan stomamateriaal. De stomaverpleegkundige zal u hierover voorlichten. Op basis van uw voorkeur en ervaring met de verzorging kunt u het materiaal kiezen of aanpassen.
Tijdens de opname wordt materiaal besteld voor thuis. Leverancier levert de materialen bij u thuis. Zorg dat u voor minimaal een week materiaal in huis heeft.
Het is verstandig altijd stomamateriaal bij u te hebben als u ergens naar toe gaat, ook als u voor controle naar het ziekenhuis gaat.
Vervang bij lekken het materiaal. Probeer niet te herstellen of bij te plakken, de huid kan gaan irriteren of er kunnen wondjes ontstaan.
Het stomamateriaal wordt vergoed door de zorgverzekeraar, maar gaat wel van uw eigen risico af. Wijzigen van materiaal gaat via de stomaverpleegkundige;
Seksualiteit en intimiteit

De verandering van het lichaam, het opbouwen van het zelfvertrouwen en de reactie van uw partner en omgeving zijn van belang bij de eerste stap naar intimiteit. Seksualiteit heeft met gevoelens, wensen en verlangens te maken. Door het ziekteproces, de operatie en het hebben van een stoma kunt u te maken krijgen met een ander lichaamsbeeld. Het kan tijd kosten om het zelfvertrouwen op te bouwen.
Daarnaast kunnen functies zijn verstoord die uw seksleven beïnvloeden. Bijvoorbeeld bij een endeldarmoperatie kunnen zenuwbanen beschadigen, waardoor mannen geen erectie kunnen krijgen en bij vrouwen de vagina minder vochtig wordt. Het gevoel van orgasme is soms wel mogelijk. Ook radiotherapie kan gevolgen hebben voor de functionaliteit.
Als u problemen ervaart, probeer dit dan te bespreken met uw partner. Een periode van gewenning is normaal. Probeer samen vertrouwen op te bouwen. Raadpleeg daarnaast gerust uw arts of stomaverpleegkundige. Zij kunnen u voorzien van advies of u doorverwijzen naar een andere gespecialiseerde hulpverlener.
Sporten, hobby's en tillen

De eerste 6 weken na de operatie mag u niet tillen, daarna bouwt u het op. Teveel druk kan een stomabreuk veroorzaken. Dit is echter geen gouden regel: sommige mensen kunnen goed zwaar tillen. Er zijn speciale oefeningen, die met een stoma juist wel gedaan mogen worden om uw buik- en rugspieren te versterken. Vraag hiernaar bij uw stomaverpleegkundige.
Veel sporten zijn mogelijk met een stoma. Als u weer gaat sporten, is het verstandig om de eerste maanden na de operatie rustig aan te doen. Voer de inspanning bij het sporten rustig op.
Het kan prettig zijn om tijdens het sporten een steunband te dragen. De stomaverpleegkundige kan u hierover informeren
Medisch speciaalzaak

Dit is de leverancier van uw stoma producten. Er zijn landelijk meerdere medisch speciaalzaken. U kunt hierin uw voorkeur aangeven en de stomaverpleegkundige kan u hierin adviseren. De verzekering vergoedt bijna alle stoma materialen die de stomaverpleegkundige voorschrijft. Stoma materiaal valt wel onder het eigen risico.
Risico en complicaties
Complicaties
Risico's
Geen enkele operatie is zonder risico’s. Zo is er ook bij een operatie aan de dikke darm kans op complicaties zoals trombose, longontsteking, nabloeding of een wondinfectie.
Een ileus kan voorkomen, dan liggen de darmen stil. Dit veroorzaakt een opgezette buik, braken en het uitblijven van windjes en ontlasting. Vaak wordt dan een neusmaagslang ingebracht om maagsap af te voeren. Er wordt verder onderzoek gedaan.
Er kan een naadlekkage optreden. Dit is een lek op de plaats waar 2 darmdelen aan elkaar zijn gehecht. Vaak volgt dan een nieuwe operatie en wordt soms alsnog een stoma aangelegd.
Wanneer moet ik contact opnemen?

Bij de volgende klachten moet u contact opnemen:
Koorts boven de 38 °C;
bloed bij de ontlasting;
toename van pijn;
misselijkheid en braken;
gedurende 2 dagen geen ontlasting;
als u om andere reden uw situatie niet vertrouwt.
Bel bij vragen of problemen met polikliniek Heelkunde,
telefoonnummer (0570) 53 50 60.
Buiten kantooruren kunt u contact opnemen met de Spoedeisende Hulp, telefoonnummer (0570) 53 53 00.
Vragen
en meer informatie

Verhinderd?
Wanneer u onverwacht verhinderd bent, geef dit dan zo spoedig mogelijk door zodat iemand anders in uw plaats kan worden opgeroepen. U kunt dan meteen een nieuw tijdstip voor uw onderzoek afspreken.
Heeft u nog vragen?
Stel die dan tijdens uw volgende bezoek. Dan kunt u contact opnemen met de stomaverpleegkundige via de polikliniek Heelkunde, te bereiken op telefoonnummer (0570) 53 50 60.
Rechten en regels. Kent u ze?

Wij doen er alles aan om u de beste zorg en behandeling te geven. Dat doen we samen met u. Voor zowel u als de zorgverlener zijn er rechten en plichten. Het is belangrijk dat u ze kent. Bijvoorbeeld wat mag ik van mijn zorgverlener verwachten? Waar kan ik mijn medische gegevens inzien? Wat houdt het recht op privacy in? U leest ze op www.dz.nl/patient/rechten-en-regels.




