In het kort

Een zwangerschap gaat vaak gepaard met lichamelijke ongemakken. Het is belangrijk te weten wat normaal is, erbij kan horen, en wat signalen zijn waarop u actie moet ondernemen.
Hoort dit bij de zwangerschap?
Vermoeidheid

Vermoeidheid komt voor bij 90% van de zwangeren. Zwanger zijn kost energie, soms is bloedarmoede de oorzaak, maar lang niet altijd.
Luister naar uw lichaam en geef gewoon toe, probeer een dutje te doen overdag en ga ’s avonds vroeg naar bed.
Blaasontsteking

Een zwangere moet meestal veel plassen. Is het plassen ook pijnlijk of heeft u daarbij ook buikpijn, meldt dit dan. De urine kan worden onderzocht; als er sprake is van een blaasontsteking krijgt u een antibioticakuur voorgeschreven. Behandeling van een blaasontsteking is belangrijk om een eventuele vroeggeboorte te voorkomen.
Een blaasontsteking kan overgaan in een nierbekkenontsteking. De klachten daarvan zijn: u voelt zich erg ziek met misselijkheid en overgeven, hoge koorts en pijn in uw zij. Soms heeft u ook plasproblemen, zoals vaak moeten plassen of pijn bij het plassen. U wordt dan opgenomen in het ziekenhuis en behandeld met antibiotica.
Misselijkheid

Misselijkheid is vaak een van de eerste tekenen van een zwangerschap, vooral in de ochtend na het wakker worden. Bij de meeste vrouwen verdwijnt de misselijkheid rond 16 weken. Bij een kleine groep blijft het de hele zwangerschap. In sommige gevallen kan misselijkheid overgaan in veel overgeven (braken). Soms kunnen misselijkheid en overgeven (braken) ook een teken zijn van een ernstig verhoogde bloeddruk.
Tips tegen misselijkheid
Eet vaak kleine en lichte maaltijden en neem voordat u opstaat een beschuit of cracker.
Bandenpijn

De baarmoeder is opgehangen aan banden die vastzitten aan het bekken. Bij de groei van de baarmoeder wordt er aan de banden getrokken. Dat veroorzaakt een wat kramperig gevoel in de onderbuik, richting de liezen en schede. Later in de zwangerschap raakt de baarmoeder gewend aan de nieuwe situatie en gaan de klachten vaak weer over.
Bloedverlies (vaginaal)

Er zijn vele soorten bloedverlies tijdens de zwangerschap. Soms is het totaal onschuldig maar het kan ook een teken zijn van een miskraam. Later in de zwangerschap kan de oorzaak een laagliggende of voorliggende placenta zijn.
Bloedverlies na 16 weken is altijd een reden om contact op te nemen
Extra afscheiding
Door extra doorbloeding van de wand van de vagina maken de slijmvliezen meer vocht aan. Deze afscheiding is geurloos en waterig.
Heeft u jeuk aan de schaamlippen en daarbij een kwarkachtige vaginale afscheiding, dan kan er sprake zijn van een schimmelinfectie, de Candida albicans. Er kan dan een veilig schimmeldodend middel worden voorgeschreven.
Vaak verdwijnen de klachten snel na de behandeling, maar ze kunnen later weer terugkomen.
Bekkenpijn

Bekkenpijn kan een gevolg zijn van de verweking van het schaambeen en de gewrichten bij het staartbeentje.
Duizelig bij rugligging

Wanneer u een tijdje op uw rug ligt, kan het zijn dat u erg duizelig wordt, dat het zweet u uitbreekt en dat u het gevoel heeft flauw te vallen.
Draai op uw zij en binnen een paar minuten is het over. We noemen dit het vena cava syndroom. Het wordt veroorzaakt doordat de zware zwangere baarmoeder op de onderste holle ader drukt, waardoor er te weinig zuurstofrijk bloed naar de hersenen gaat.
Overgeven

Van overmatig overgeven (braken) is sprake als een zwangere vrouw geen eten of drinken meer binnen kan houden. Neem in dat geval contact op met uw eigen verloskundige, of met ons als u bij ons onder zorg bent. U kunt dan medicijnen krijgen.
Soms is een opname in het ziekenhuis nodig. Dan krijgt u een infuus om uitdroging te voorkomen.
Zwangerschapsbraken komt meestal alleen voor in de eerste 2 tot 3 maanden van de zwangerschap, maar kan bij sommige vrouwen langer duren.
Carpaal tunnel syndroom

Het extra circulerende vocht kan druk geven op de armzenuwen die aan de binnenzijde van de pols naar de hand lopen. Er kunnen dan tintelingen in de vingers zijn of er kan pijn ontstaan. Er is voor deze aandoening geen afdoende therapie. Mocht u veel klachten ervaren, dan adviseren wij u met uw huisarts te overleggen.
Soms kan fixatie (vastzetten) van de pols door een gipsspalk verlichting bieden. Sommige vrouwen zijn gebaat bij het dragen van polsbeschermers die gebruikt worden bij het skaten. Soms wordt een injectie in het polsgewicht gegeven. Ook deze klachten gaan na de bevalling over. Bij ernstige klachten (krachtsverlies) is soms operatieve behandeling nodig.
Harde buiken (contracties)

In de 2e helft van de zwangerschap treden er harde buiken op, ook wel zwangerschapscontracties genoemd. Het is een samentrekking van de baarmoeder. Dit kan spontaan ontstaan maar kan ook veroorzaakt worden door plotseling bukken, opstaan, tillen of door kindsbewegingen. Wanneer u het erg druk hebt (gehad), kan er een toename van harde buiken zijn.
Zolang het niet echt pijn doet, er geen duidelijke regelmaat in zit en u geen andere klachten heeft zoals bloedverlies, vruchtwaterverlies of pijn bij het plassen, kunnen harde buiken geen kwaad. Ook voor de baby niet. Mocht er een zekere regelmaat zijn en het erg pijnlijk zijn, dan is het verstandig contact met ons op te nemen.
Aambeien

Aambeien zijn spataderen van de anus. Het hormoon progesteron heeft een verslappende werking op de vaatwand van de aderen in en nabij de anus. Ook door de toenemende druk van de baarmoeder op de grote lichaamsaders wordt de druk in de aderen van het onderlichaam groter.
In de zwangerschap kunnen aambeien dus gemakkelijk ontstaan of kunnen groter worden. Na de bevalling worden de aambeien vaak weer kleiner of verdwijnen. Het is belangrijk om verstopping (obstipatie) zoveel mogelijk te voorkomen.
Hoofdpijn en of maagpijn

Erge hoofdpijn en/of buikpijn, soms samen met overgeven, wazig zien of sterretjes zien, kan betekenen dat uw bloeddruk te hoog is. Neem in dat geval contact met ons op.
Jeuk

Veel zwangeren hebben jeuk op de huid. De oorzaak is niet bekend en er is ook niet veel aan te doen. Bij onderzoek worden meestal geen afwijkingen gevonden. Soms helpt inwrijven met mentholpoeder en het drinken van gulden roede thee. Soms zijn leverstoornissen de oorzaak. Dit is met bloedonderzoek aantoonbaar.
Als u jeuk heeft, aan uw handpalmen en voetzolen, neem dan contact op met uw eigen verloskundige of met ons als u bij ons onder zorg bent.
Zwangerschapsstrepen
Zwangerschapsstrepen (striae) ontstaat wanneer de rek van de huid, de groei van de baarmoeder niet meer kan bijhouden. Er komt grote spanning op de huid te staan en de opperhuid begint een beetje te scheuren. In de zwangerschap zijn ze paarsrood.
Na de bevalling verbleken ze en worden ze kleiner. Ze gaan nooit helemaal weg. Er zijn geen crèmes of methodes die de striemen kunnen voorkomen.
Koorts

Hoge koorts, boven de 38,5 C kan een onschuldige griep zijn. Neem contact op. Zo nodig wordt er een antibioticum voorgeschreven.
Kuitkrampen
Deze treden met name ’s nachts op. Wanneer u ’s avonds op bed gaat liggen, valt de extra druk op de overvulde bloedvaten ineens weg. Door met een gestrekt been de tenen naar de neus te (laten) trekken kunnen de krampen soms opgeheven worden. Massage wil ook wel eens helpen.
Leven voelen (geen of beduidend minder)

Zwangere vrouwen voelen hun baby allemaal anders bewegen. Als u voor het eerst zwanger bent, voelt u de baby meestal tussen de 20 en 22 weken.
Een vrouw die al een keer zwanger geweest is rond 16 - 18 weken. Vanaf 26-28 weken worden de bewegingen van de baby sterker. Aan het eind van de zwangerschap wordt het door ruimtegebrek wat minder vaak en minder heftig.
Vanaf 28 weken moet u iedere dag de baby voelen bewegen. Zo niet, dan kunt u een tijdje rustig op uw zij in bed gaan liggen. Mocht u dan uw baby niet duidelijk voelen bewegen, neem dan contact op met uw eigen verloskundige of met de poli Gynaecologie als u onder onze zorgt valt.
Maagzuur
Het hormoon progesteron veroorzaakt verslapping van de spier tussen de slokdarm en de maag waardoor maagzuur in de slokdarm terecht komt.
’s Nachts kan een extra kussen helpen. Ook helpt het om overdag vaker kleine maaltijden te eten die niet vet of sterk gekruid zijn. Soms helpt een lepel vla of een slok melk. U mag Rennies of Gaviscon via de drogist gebruiken. Helpt dit niet dan kan er eventueel een zuurremmend medicijn worden voorgeschreven.
Neus- en tandvleesbloedingen

In de zwangerschap zijn de wanden van de bloedvaatjes in de neus dunner en beter doorbloed. Hierdoor treedt er makkelijker een bloedneus op. Ook bloedvaatjes van het mondslijmvlies zijn gevoeliger waardoor bloedend tandvlees nogal eens voorkomt bij zwangere vrouwen. Gebruik een zachte tandenborstel.
Opgezette enkels, handen en voeten

Iedere zwangere houdt vocht vast. Zolang de bloeddruk normaal is en u geen andere klachten heeft zoals braken, bovenbuikpijn en maagpijn, kunnen dikke enkels en vingers geen kwaad.
Rugpijn

Rugpijn komt veel voor in de zwangerschap. Die ontstaat mede door de houdingsveranderingen als gevolg van de groeiende baarmoeder. Hormoonveranderingen geven grotere beweeglijkheid van de bekkengewrichten en verweking van de banden.
Door zwemmen en rugspieroefeningen kunnen de spieren soepel worden gehouden. Het dragen van hoge hakken wordt afgeraden. Bij blijvende rugklachten kunnen fysiotherapie, oefentherapie Mensendieck of Caesar verlichting geven.
Spataderen

De druk in de vaten met name de onderste helft van het lichaam neemt toe omdat ook het bloedvolume in de zwangerschap toeneemt. Later in de zwangerschap komt er nog de zware druk van de baarmoeder bij.
Advies
Sta of zit niet te lang achter elkaar. Douche met koud water na. Elastische kousen kunnen verlichting brengen. Leg `s nachts de benen wat hoger (geen kussen in de knieholte).
Ongeluk tijdens de zwangerschap

Als u een ongeluk krijgt waarbij uw buik geraakt wordt, dan moet u contact opnemen. Meestal maken we een echo en doen we bloedonderzoek. Afhankelijk van hoe ver de zwangerschap is, maken we ook een CTG.
Bent u al verder in de zwangerschap? Dan blijft u meestal minstens 4 uur in het ziekenhuis voor controle.
Vragen
Vragen
en meer informatie

Heeft u nog vragen, dan kunt u contact opnemen met de polikliniek Gynaecologie via telefoonnummer (0570) 53 50 50.
Rechten en regels. Kent u ze?

Wij doen er alles aan om u de beste zorg en behandeling te geven. Dat doen we samen met u. Voor zowel u als de zorgverlener zijn er rechten en plichten. Het is belangrijk dat u ze kent. Bijvoorbeeld wat mag ik van mijn zorgverlener verwachten? Waar kan ik mijn medische gegevens inzien? Wat houdt het recht op privacy in? U leest ze op https://www.dz.nl/patient/rechten-en-regels.