Inleiding
Anesthesiologie
Binnenkort ondergaat u een operatie of behandeling, waarbij een deel van uw lichaam wordt verdoofd, zoals een schouder, arm of been. In deze informatie leest u over de dag van de operatie: de voorbereiding, de aandachtspunten van de plexus anesthesie en de nazorg die u kunt verwachten.
In deze informatie wordt verder over een operatie gesproken, daar waar het ook een behandeling kan zijn.
Wat is anesthesie?

Anesthesie betekent letterlijk ‘gevoelloosheid’, het verlagen of uitschakelen van pijn en andere prikkels. Anesthesie is een verzamelnaam. Er zijn verschillende anesthesietechnieken.
Welke vorm van anesthesie?
![]() | ![]() |
Tijdens de preoperatieve anesthesiologische screening is uw gezondheidstoestand in kaart gebracht en is besproken dat u een verdoving van uw schouder, arm of been krijgt met een plexus anesthesie.
Bij sommige operaties kan een plexus anesthesie worden gecombineerd met algehele anesthesie (narcose) of spinale anesthesie (ruggenprik). De plexus anesthesie zorgt voor een langer durende pijnstilling na de operatie.
Voorbereiding thuis
Veranderingen in uw gezondheidstoestand

Wanneer er in de tijd tussen het bezoek aan de polikliniek anesthesiologie en de operatie iets verandert in uw gezondheidstoestand of medicatie gebruik, laat ons het weten.
Bel naar de polikliniek Anesthesiologie, telefoonnummer (0570) 53 51 31.
Opnametijd

1 werkdag voor de geplande operatiedatum wordt u gebeld door de verpleegkundige van de afdeling tussen 14.00 en 17.00 uur. U krijgt dan de tijd te horen dat u in het ziekenhuis aanwezig moet zijn op de dag van de operatie en op welke afdeling u zich moet melden.
Dag opname of klinische opname
Bij een dag opname wordt u 1 dag opgenomen op de dagbehandeling. Dezelfde dag gaat u weer naar huis. Zorg ervoor dat u de eerste nacht niet alleen thuis bent.
Bij een opname die meerdere dagen duurt, blijft u 1 of meerdere nachten opgenomen op een verpleegafdeling. Uw behandelend specialist zal beslissen wanneer u weer naar huis mag.
Wat neemt u mee?

Uw patiëntenpas. Heeft u deze nog niet of moet die worden gewijzigd? Meldt u zich dan bij het inschrijfpunt in de centrale hal. Vergeet in dat geval niet uw identiteitsbewijs en verzekeringspapieren mee te nemen.
U kunt ook bij uw apotheek aangeven dat het ziekenhuis gemachtigd mag worden om uw medicatie digitaal in te zien.
Uw medicijnen in de originele verpakking.
Iets te lezen.
Een oplader voor uw mobiel en een koptelefoon.
Het telefoonnummer van uw contactpersoon.
CPAP-apparaat meenemen

Heeft u Obstructief Slaap-Apneu (Syndroom)? En gebruikt u hiervoor een CPAP-apparaat? Neem dit dan mee bij een klinische opname in het ziekenhuis.
Sieraden en piercings

Voor de operatie moet u alle sieraden en eventuele piercings afdoen.
Crèmes, make-up, nepwimpers en nagellak

Op de dag van de operatie mag u geen (gezicht)crèmes en make-up dragen.
Nepwimpers die u zelf kunt verwijderen, dienen verwijderd te worden.
Kunstnagels, nagellak, gellak, gelnagels mogen blijven zitten, tenzij deze zwart, paars of donkerblauw van kleur zijn. In dat geval moet de lak van ten minste 1 nagel van elke hand verwijderd/vrijgemaakt worden.
Hulpmiddelen


Een bril, gehoorapparaat en/of gebitsprothesen kunt u blijven dragen en kunt u, als dit nodig is, vlak voor de operatie (in de operatiekamer) af- of uitdoen.
Als u lenzen draagt, moet u deze van tevoren uitdoen.
Rook niet en gebruik geen drugs

Rook niet in de uren voor de operatie en gebruik ten minste 24 uur voor de operatie geen drugs.
Afspraken over uw medicijnen

De anesthesioloog heeft u informatie gegeven tijdens de preoperatieve anesthesiologische screening over welke medicijnen u wel en niet mag gebruiken op de dag van de operatie. Volg deze instructies altijd op.
Borstvoeding rondom een operatie

U geeft borstvoeding en krijgt een operatie. Het ondergaan van een operatie met anesthesie is geen reden om te moeten stoppen met de borstvoeding.
Het advies is om vlak voor de operatie nog te voeden of te kolven.
In de meeste gevallen kunt u direct na de operatie weer borstvoeding geven, zodra u goed wakker bent en zich goed voelt.
Het is niet nodig om uw melk af te kolven en weg te gooien (''pump & dump'').
De medicijnen die tijdens en na de operatie worden gebruikt, komen slechts in zeer kleine hoeveelheden in de moedermelk en zijn veilig voor uw baby. Uw behandelend specialist en anesthesioloog houden hier standaard rekening mee.
Neem contact op met de polikliniek van uw behandelend specialist als uw baby ongewoon suf is, slecht drinkt of als u zich zorgen maakt.
Eten en drinken
wanneer u plexus anesthesie krijgt.
Veiligheid
In verband met uw veiligheid moet u een lege maag hebben voor de operatie. De operatie kan niet doorgaan als u zich niet strikt aan onderstaande regels houdt.
Afspraken over eten en drinken
Opname vóór 12 uur | Opname ná 12 uur |
|---|---|
Wordt u vóór 12 uur opgenomen? Volg de volgende regels:
Tot 00:00 uur 's nachts: U mag normaal eten en drinken.
Tot 2 uur voor het melden in het ziekenhuis: U mag maximaal 100 ml per uur helder drinken. ![]() | Wordt u ná 12 uur opgenomen? Volg de volgende regels:
Tot 00:00 uur 's nachts: U mag normaal eten en drinken.
Vóór 8 uur 's ochtends: U mag 1 beschuit met jam en 1 glas helder drinken. ![]() Tot 2 uur voor het melden in het ziekenhuis: U mag maximaal 100 ml per uur helder drinken. ![]() |
Wat is helder drinken?
Heldere dranken zijn | Niet toegestaan zijn |
|---|---|
Water, thee, aanmaaklimonade verdund met water, waterijsje, heldere sap en zwarte koffie. | Melkproducten zoals drinkyoghurt, karnemelk en melk. Koolzuurhoudende (fris)dranken |
Medicijnen
Neem altijd met zo weinig mogelijk water.
Medicijn | Mag ik het nemen? | Extra uitleg |
|---|---|---|
Bloedverdunners | Nee Ja | Volg de brief Zoals u normaal gebruikt |
Kortwerkende insuline | Nee | Niet op de operatiedag |
Alle andere medicijnen | Ja | Zoals u normaal gebruikt |
Tip:
- Lees de brief van de anesthesioloog goed door.
- Als u twijfelt, bel uw ziekenhuis voor de zekerheid.
Voorbereiding op de verpleegafdeling
Waar kunt u zich melden?

Op de dag van de opname meldt u zich op de afgesproken afdeling, die u 1 werkdag van tevoren telefonisch heeft doorgekregen.
Tijdens uw opname

Tijdens uw opname worden er ter controle verschillende vragenlijsten doorgenomen.
Premedicatie

U krijgt ongeveer een half uur voor de operatie uw premedicatie. Dit bestaat uit pijnmedicatie, eventueel een maagbeschermer en in de meeste gevallen ook rustgevende medicatie. Dat mag u innemen met een slokje water.
Toilet

Ga na opname op de verpleegafdeling nog plassen zodat u met een lege blaas naar de holding (voorbereidingsruimte van de operatieafdeling) komt.
Operatiejas

U mag u omkleden en alleen een operatiejas aantrekken. De verpleegkundige vertelt u of u uw ondergoed mag aanhouden.
De operatie
De operatie
met plexus anesthesie.
Naar de holding
In het Deventer Ziekenhuis wordt op de holding de plexus anesthesie gezet. Om die reden wordt u een half tot een uur voor de operatie al naar de holding gebracht.
Plexus anesthesie

Een schouder, arm of been kan worden verdoofd door de plexus (complex netwerk van onderling verbonden zenuwen) die naar dit lichaamsdeel loopt tijdelijk uit te schakelen door rond de zenuwen een verdovingsmedicijn in te spuiten.
Bij plexus anesthesie worden de zenuwen die op pijn reageren uitgeschakeld. De pijn wordt hierdoor geblokkeerd en niet gevoeld. Het gevoel verdwijnt soms niet helemaal. Het kan voorkomen dat u voelt dat u wordt aangeraakt, maar het doet geen pijn. Vaak lopen de pijnzenuwen samen met de zenuwen die de spieren laten werken. Die worden met de verdoving ook tijdelijk uitgeschakeld. De spieren raken dan verlamd: ze werken even niet. Na de inwerking en vlak voor de operatie wordt gecontroleerd of de verdoving goed zit.
Als de plexus anesthesie volledig is uitgewerkt, heeft u weer de normale kracht en beheersing over de spieren.
Bij plexus anesthesie is het van belang dat het verdovende pijnmedicijn zo dicht mogelijk bij de zenuw(en) wordt gegeven, maar niet in de zenuw(en).
Hulpmiddelen voor het opzoeken van de (juiste) zenuwen:
Zenuwstimulator:
Een zenuwstimulator geeft kleine elektrische prikkels af waarvan de regelmaat en stroomsterkte zijn te regelen. Een naald wordt aangesloten op de zenuwstimulator, hierdoor wordt de zenuw dan geprikkeld. U merkt dat doordat de schouder, arm, hand of voet onwillekeurig beweegt. Het is belangrijk dat u tijdens het prikken stil blijft liggen. Als de naald op de goede plaats zit, wordt het verdovende pijnmedicijn gegeven. Hierdoor verdwijnen de onwillekeurige bewegingen meteen en zal het verdovingsmedicijn zich rondom de zenuwen gaan verspreiden.
Echografie:
Eerst wordt er gel op de huid aangebracht. Door een transducer (echokop) over de huid te bewegen, worden de naald, de zenuwen, de bloedvaten en de verdeling van het verdovende pijnmedicijn in beeld gebracht op een monitor. Met behulp van een dun naaldje wordt er door de huid heen rondom de zenuwen het verdovingsmedicijn gegeven.
Soms worden deze hulpmiddelen tegelijk gebruikt. Welke methode bij u gebruikt wordt, is afhankelijk van welke anesthesioloog bij u de verdoving uitvoert.
Manieren om de plexus anesthesie te geven:
Single shot techniek, hierbij wordt éénmalig een dosis van het verdovingsmedicijn gegeven. Afhankelijk van de duur van de operatie kan dit een kort of langwerkend verdovingsmedicijn zijn.
De verdoving heeft even tijd nodig (gemiddeld 10 tot 30 minuten) om in te werken voordat het effect optimaal is om te kunnen beginnen met de operatie.
Continue perifere plexusblokkade met behulp van een katheter (slangetje), hierbij wordt via de ingebrachte katheter continu een langwerkend verdovingsmedicijn gegeven.
In het Deventer Ziekenhuis wordt vaak een plexus (brachialis) blokkade voor operaties aan een schouder, arm of hand en een poplitea blokkade voor operaties aan een voet of onderbeen gegeven.
Plexus (brachialis) blokkade
De zenuwen die naar de schouder en arm lopen, kunnen op verschillende plekken opgezocht worden. Bijvoorbeeld in de oksel, bij het sleutelbeen en in de hals en/of nek.
Poplitea blokkade
De zenuwen die naar het onderbeen of de voet lopen, worden vaak opgezocht in de knieholte.
Op de operatiekamer

Op de operatiekamer wordt samen met u en het operatieteam een laatste vragenlijst doorgenomen.
Als u alleen een plexus anesthesie krijgt, bent u tijdens de operatie bij kennis. U ziet niets van de operatie omdat alles met doeken wordt afgedekt. Soms is het mogelijk om naar muziek te luisteren of sedatie (een 'roesje') te krijgen om het voor u comfortabeler te maken. Dit kunt u met de anesthesioloog bespreken.
Na de operatie
na de operatie.
Recovery (Uitslaapkamer)
In het Deventer Ziekenhuis controleren we alleen als het nodig is op de recovery met een scanapparaat de blaasinhoud bij plexus anesthesie in combinatie met algehele anesthesie.
Wanneer de operatie alleen met plexus anesthesie is uitgevoerd, hoeft u niet lang op de uitslaapkamer te blijven. Als alles goed met u gaat, worden de plakkers van uw borst, de bloeddrukband en de saturatiemeter verwijderd. De afdeling wordt gebeld en de verpleegkundige van de verpleegafdeling komt u weer ophalen.
Meestal gaat u vanaf de recovery weer terug naar de verpleegafdeling.
Duur van de verdoving

Na de operatie werkt de plexus anesthesie vanzelf uit. Het kan 2 tot 12 uur en soms zelfs 24 uur duren voordat het volledig is uitgewerkt.
Drinken na de operatie

Na de operatie kunt u een waterijsje of wat water krijgen op de recovery. Mag dat niet? Dan krijgt u alleen vocht via een infuus.
Waarom een waterijsje?
Een waterijsje kan helpen om misselijkheid, een vieze smaak in de mond en keelirritatie te verminderen. Het verkoelt, kan een pijnstillend effect hebben en zorgt ervoor dat u wat vocht en suikers binnenkrijgt.
Gebruik van medicijnen

U mag uw eigen medicijnen na de operatie weer innemen, tenzij de arts hierover andere afspraken met u maakt.
Mitella (draagdoek)

Na plexus anesthesie moet u zolang de arm verdoofd is hem in een mitella houden. Afhankelijk van de operatie is het soms nodig de mitella langer te dragen, hier krijgt u informatie over van de operateur.
Niet deelnemen aan het verkeer

U mag na een operatie niet aan het verkeer deelnemen. U bent niet verzekerd. Zorg ervoor dat iemand u komt ophalen op het moment dat u naar huis kunt.
Pijnbestrijding
na de operatie.
Na iedere operatie bestaat de kans dat u pijn heeft. De ernst hangt af van de operatie die u heeft ondergaan en van uw eigen pijnbeleving. Voor een spoedig herstel is het noodzakelijk dat de pijnklachten goed worden behandeld.
Pijnbestrijding na de operatie

Na de operatie wordt er vaak een combinatie van verschillende pijnstillende middelen voorgeschreven door de anesthesioloog.
De standaard pijnmedicatie (Paracetamol en indien mogelijk een NSAID = ontstekingsremmend pijnstillend medicijn) worden op vaste tijden gegeven.
Meestal is de standaard pijnmedicatie bij een operatie onder plexus anesthesie voldoende. Soms is de standaard pijnmedicatie niet voldoende en wordt er naast de standaard medicatie andere (sterkere) pijnstillende middelen voorgeschreven. De toediening hiervan kan via tabletten, zetpillen, injecties, het infuus of een ingebrachte katheter (slangetje).
Controle van de pijn(bestrijding) tijdens uw opname

Verpleegkundige
Tijdens uw opname wordt (na de operatie) regelmatig door de verpleegkundigen geïnformeerd naar de mate van pijn en het optreden van eventuele bijwerkingen.
Indien de pijnbestrijding op dat moment goed is, hoeft er geen actie te worden ondernomen.
Indien de pijnbestrijding tekort schiet/onvoldoende is, mag de verpleegkundige extra pijnstilling toedienen, mits er aan een aantal voorwaarden met betrekking tot uw algehele conditie voldaan wordt.
Bij bijwerkingen van uw pijnmedicatie beoordeelt de verpleegkundige of hier iets tegen gegeven kan worden.
Patiënt
Als u (buiten de controles van de verpleegkundige om) teveel pijn ervaart, kan u dit aangeven bij de verpleegkundige. Er wordt dan samen met u gekeken of er extra pijnmedicatie gegeven kan worden.
Pijnbestrijding thuis na een operatie in dagbehandeling

Indien de operatie wordt uitgevoerd in dagbehandeling mag u dezelfde dag naar huis.
U moet thuis zelf voor Paracetamol tabletten/zetpillen zorgen.
Andere medicatie die wordt voorgeschreven tegen de pijn, is na de operatie af te halen bij Dienst Apotheek Salland, gelegen naast de hoofdingang van het Deventer Ziekenhuis.
Wanneer de pijnmedicatie onvoldoende werkt of u bijwerkingen ervaart van de pijnmedicatie, neem dan contact op met de polikliniek van uw behandelend specialist. En buiten kantoortijden met de spoedeisende hulp (SEH), telefoonnummer (0570) 53 53 00.
Risico's en complicaties
door anesthesie.
Tegenwoordig is het ondergaan van anesthesie zeer veilig. Ondanks alle zorgvuldigheid zijn complicaties niet altijd te voorkomen. Ernstige blijvende complicaties en overlijden direct door anesthesie zijn zeldzaam.
Bij algehele anesthesie wordt in wetenschappelijke studies meestal een kans genoemd in de orde van grootte van ongeveer 1 op 30.000 tot 1 op 100.000. Bij spinale, epidurale en regionale anesthesie zijn ernstige complicaties eveneens zeldzaam.
De precieze kans hangt af van uw gezondheid, de soort operatie en het type anesthesie. Uw anesthesioloog bespreekt met u welke risico's voor u persoonlijk belangrijk zijn.
Veel voorkomende bijwerkingen en risico’s
Veel voorkomende bijwerkingen en risico’s van anesthesie gaan over het algemeen vanzelf over of kunnen eenvoudig verholpen worden, ze zijn meestal van korte duur.
![]() | Duizeligheid en gevoel van flauwteTijdens de operatie kunt u vocht verliezen. Dit kan een lage bloeddruk veroorzaken, waardoor deze klachten optreden. Dit kan behandeld worden met geneesmiddelen en het toedienen van extra vocht via het infuus. |
![]() | Gevoel van kou of rillingenDit wordt veroorzaakt door warmteverlies tijdens de operatie. Dit kan behandeld worden met behulp van een deken met warme lucht. |
![]() | JeukJeuk is een bijwerking van krachtige pijnstillers, maar kan ook voorkomen als gevolg van een allergische reactie. In beide gevallen kan dit behandeld worden. |
![]() | Moeite met plassenHet is belangrijk vlak voor de operatie geplast te hebben zodat de blaas leeg is. Soms lukt het niet om te plassen na een operatie. Dit kan komen door de anesthesie of door sterke pijnmedicatie. Lukt het niet om zelf te plassen? Dan is het soms nodig een blaaskatheter (een slangetje naar de blaas) te plaatsen of wordt de blaas eenmalig geleegd. |
![]() | Vermoeidheid, geheugen- en concentratieproblemenVooral bij oudere patiënten kunnen deze klachten optreden. Het is meestal tijdelijk, maar kan dagen tot weken duren. |
![]() | DelierKan optreden bij een meestal kwetsbare, oudere patiënt. Bij een delier ontstaat een plotselinge verwardheid bij een verminderd bewustzijn, waarbij de ernst van de klachten het ene moment erger kan zijn dan het andere moment. De behandeling bestaat uit het behandelen van de uitlokkende factoren, het toedienen van sommige medicijnen en het creëren van een veilige, vertrouwde omgeving voor de patiënt met het zoveel mogelijk in stand houden van de eigen, dagelijkse routines. |
![]() | Spier- en rugpijnTijdens de operatie ligt u de hele tijd in dezelfde houding op een vrij harde operatietafel. Hoewel ervoor wordt gezorgd dat u zo comfortabel mogelijk ligt, voelen sommige patiënten achteraf toch pijn of spierstijfheid. |
![]() | De volgende verschijnselen kunnen soms optreden bij een plexus brachialis blokkade (als deze is geprikt achterin de nek of voor in de hals) doordat de nabij gelegen zenuwen ook verdoofd raken:
Deze verschijnselen zijn tijdelijk en verdwijnen weer wanneer de verdoving is uitgewerkt. |
Mogelijke complicaties door (plexus) anesthesie
Verdoving werkt niet voldoendeSoms werkt de verdoving bij u niet voldoende. De anesthesioloog kan indien mogelijk wat (extra) plaatselijke verdoving bijgeven. Ook is het soms mogelijk dat de behandelend specialist wat (extra) plaatselijke verdoving bijgeeft door middel van een injectie. In andere gevallen is het beter om voor een aanvullende anesthesievorm te kiezen, bijvoorbeeld algehele anesthesie. De anesthesioloog zal dat met u bespreken. | |
ZenuwbeschadigingZenuwschade kan ontstaan door de operatie zelf, door een verkeerde ligging tijdens de operatie, gedeeltelijke verdoving gecombineerd met algehele anesthesie, het gebruik van een bloedleegteband of door een combinatie van deze factoren. Het kan leiden tot milde veranderingen in het gevoel, tintelingen en/of spierzwakte in 1 of meer spieren. Meestal is dit van korte duur. Soms kan dit weken tot maanden duren. Blijvende zenuwbeschadiging komt zelden voor. | ![]() |
Medicatie komt in een bloedvatDe zenuwen die verdoofd worden lopen vlakbij grote bloedvaten. Het is mogelijk dat het verdovend middel in de bloedbaan van het gehele lichaam komt. Dat uit zich in:
Dit komt zelden voor en het is een geleidelijk proces. Als u voelt of merkt wat hierboven beschreven staat, moet u dat meteen melden. | ![]() |
Anafylaxie (allergische reactie) op medicatieEen anafylaxie op medicatie die bij anesthesie wordt gebruikt. Deze reactie kan ernstig zijn, maar de juiste behandeling is meteen beschikbaar. | ![]() |
Pneumothorax (klaplong)Bij het prikken van een plexus brachialis blokkade rondom het sleutelbeen, kan soms per ongeluk de longtop geraakt worden. Het is een zeldzame complicatie met een risico kleiner dan 0,1%. Als u een van de volgende klachten voelt of merkt, moet u dat meteen melden.
|
Vraag de anesthesioloog gerust of de anesthesie in uw geval bijzondere risico’s met zich meebrengt.
Vragen
Heeft u nog vragen?

Heeft u na het lezen nog vragen, opmerkingen, klachten of complimenten, dan kunt u altijd tijdens kantooruren contact opnemen met de polikliniek Anesthesiologie, telefoonnummer (0570) 53 51 31.
Rechten en regels. Kent u ze?

Wij doen er alles aan om u de beste zorg en behandeling te geven. Dat doen we samen met u. Voor zowel u als de zorgverlener zijn er rechten en plichten. Het is belangrijk dat u ze kent. Bijvoorbeeld wat mag ik van mijn zorgverlener verwachten? Waar kan ik mijn medische gegevens inzien? Wat houdt het recht op privacy in? U leest ze op https://www.dz.nl/patient/rechten-en-regels.














