Zalven bij eczeem
Polikliniek Dermatologie en Wond Expertise Centrum
Inleiding

Eczeem is een huidaandoening waarbij de huid ontstoken raakt. Hierdoor ontstaan rode schilferige plekken die erg jeuken. Mensen met een droge huid, hebben vaak jeuk en meer kans op eczeem.
Een behandeling met zalf is de eerste stap om de huid minder droog en het eczeem zo rustig mogelijk te houden. Daarom gebruikt u 2 keer per dag een basiszalf en bij een opvlamming van uw eczeem een medicijnzalf. In deze informatie krijgt u uitleg over het gebruik van deze 2 soorten zalf.
Basiszalven
Basiszalf
Basiszalf
Soorten basiszalf

Basiszalven zijn er in veel soorten. Deze zalven zijn op doktersrecept verkrijgbaar. De zalven zijn ongeparfumeerd en bevatten geen medicijnen. De zalven verschillen in samenstelling. De meeste van deze basiszalven worden vergoed door de zorgverzekeraar.
Een uitgangspunt bij de keuze voor een zalf is:
Hoe droger de huid is, hoe vetter de zalf mag zijn.
Het is soms even zoeken naar welke basiszalf het beste bij u past. In overleg met uw zorgverlener kunt u een andere zalf proberen als de voorgeschreven zalf u niet goed bevalt.
Gebruik van de zalf

Basiszalf wordt minimaal 2 keer per dag aangebracht, vaker mag ook.
Breng de zalf aan in de richting met de haargroei mee, om te voorkomen dat de haarzakjes ontstoken raken.
Het gebruiken van hormoonzalf
Het gebruik van medicijnzalf
De lokale behandeling met medicijnzalf
Wanneer medicijnzalf aanbrengen?

Er moet minimaal 1 uur tussen het aanbrengen van de basiszalf zitten en het aanbrengen van de medicijnzalf.
Hoe medicijnzalf aanbrengen?
Smeer niet te dun. Ruim smeren!
Houd de fingertip-unit regel aan (FTU regel=vingertop regel).
1 FTU komt overeen met uw 1e vingerkootje van de wijsvinger, oftewel 1 tandpastastreepSmeer niet plaatselijk.
Hoeveel FTU mag u smeren per lichaamsdeel? Hieronder staat een schema van het aantal vingertoppen.
Hoofd + hals | 1 arm + | 1 been + | Romp (voorkant) | Rug + dijen | |
|---|---|---|---|---|---|
FTU | 2,5 | 4 | 8 | 7 | 7 |
Let op: Stop nooit ineens met het smeren van medicijnzalf!
medicijnzalf is veilig

medicijnzalven zijn uitgebreid onderzocht op effectiviteit en veiligheid. Toch zijn veel mensen bang om medicijnzalf te gebruiken vanwege de bijwerkingen.
Het is belangrijk om te weten dat medicijnzalf, als u dit gebruikt zoals uw arts dit voor heeft geschreven, niet of nauwelijks bijwerkingen heeft. Het is veilig om medicijnzalf kortdurend dagelijks te gebruiken.
Uw zorgverlener houdt bij het voorschrijven van de medicijnzalf rekening met de ernst van het eczeem, de plaats van het eczeem en uw leeftijd. U krijgt daardoor altijd de hoeveelheid die bij uw situatie past.
Soorten medicijnzalf

Medicijnzalf bestaat in verschillende sterktes, van klasse 1 als minst sterk tot klasse 4 als sterkst werkende zalf.
Afbouwen van hormoonzalf
Afbouwen van medicijnzalf
Wanneer kan ik de medicijnzalf afbouwen?

Na een week ziet u meestal duidelijk verbetering. Ga de medicijnzalf pas afbouwen als:
uw huid niet meer rood is;
uw huid gladder aanvoelt;
de jeuk is verminderd.
Hoe medicijnzalf afbouwen?
U bouwt de medicijnzalf af volgens onderstaand afbouwschema. Bouw niet verder af als er geen verbetering is, of als u merkt dat het eczeem weer terugkomt. Bij ‘opvlammen’ van het eczeem begint u weer bij week 2.
Is uw huid weer rustig, dan kunt u opnieuw afbouwen, tot de week waar het eczeem de vorige keer weer ontstond. Blijf op dit schema 2 à 3 weken voor u weer probeert een dag minder te smeren.
Als het verder afbouwen toch niet lukt, is het prettig als je op een schema uitkomt waarin het lukt om bijvoorbeeld maar 3 dagen per week met een medicijnzalf te smeren en de overige dagen alleen met de basiszalf. De kans op bijwerkingen is dan klein.
Afbouwschema medicijnzalf
In de tabel is aangegeven hoe vaak u per dag en per week medicijnzalf moet smeren.
Week 1 | Week 2 | Week 3 | Week 4 | Week 5 | Week 6 | Week 7 | Week 8 | |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
Dag 1 | 1-2 | 1 | N | N | N | N | N | N |
Dag 2 | 1-2 | 1 | N | N | N | N | N | N |
Dag 3 | 1-2 | 1 | 1 | N | N | N | N | N |
Dag 4 | 1-2 | 1 | 1 | 1 | N | N | N | N |
Dag 5 | 1-2 | 1 | 1 | 1 | 1 | N | N | N |
Dag 6 | 1-2 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | N | N |
Dag 7 | 1-2 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | N |
Dag 1 = de dag dat gestart wordt met de medicijnzalf
1-2 = vaak is 1x per dag smeren voldoende, maar bij erge jeuk zo nodig 2x per dag smeren
1 = 1x per dag smeren
N = 'Niet dag'. Een dag dat je geen medicijnzalf smeert, maar wel met basiszalf die zorgt dat de huid vet blijft waardoor het eczeem minder snel terugkomt.
Helemaal stoppen?

Helemaal stoppen lukt soms niet, want eczeem is niet te genezen.
Adviezen
Huidverzorgingstips

Douche kort (niet langer dan 5 minuten) en niet te heet. Douche maximaal 3 x per week. Het liefst met een douche-/badolie zonder parfum en pH-neutraal.
Smeer uw armen en benen in met de haargroei mee.
Draag geen wollen, nylon of afsluitende kleding. Draag het liefst katoenen kleding.
Slaap niet onder te warme dekens/dekbed. Door de warmte kan de huid irritatie geven.
Houd uw nagels kort en schoon.
Voorkom warmte 's nachts

Warmte kan voor extra jeuk zorgen. Houd daarom de slaapkamer koel, houd ramen open en zorg ervoor dat u niet een te warm dekbed heeft. Dit geldt ook voor kleine kinderen.
Stress voorkomen

Stress of onrust kunnen de klachten erger maken. Probeer dus voldoende te ontspannen. Eventueel kunt u gebruik maken van ontspanningsoefeningen.
Vragen
en meer informatie

Verhinderd?
Wanneer u onverwacht verhinderd bent, geef dit dan zo spoedig mogelijk door zodat iemand anders in uw plaats kan worden opgeroepen. U kunt dan meteen een nieuw tijdstip voor uw onderzoek afspreken.
Vragen?
Stel die dan tijdens uw volgende bezoek. Natuurlijk kunt u ook bellen.
De polikliniek Dermatologie is bereikbaar via (0570) 53 50 10.
Het Wond Expertise Centrum is bereikbaar via (0570) 53 54 31.
Meer informatie

Op de volgende websites vindt u meer informatie:
Voor meer informatie over het Deventer Ziekenhuis en de afdeling Dermatologie, kijk op dz.nl.
Rechten en regels. Kent u ze?

Wij doen er alles aan om u de beste zorg en behandeling te geven. Dat doen we samen met u. Voor zowel u als de zorgverlener zijn er rechten en plichten. Het is belangrijk dat u ze kent. Bijvoorbeeld wat mag ik van mijn zorgverlener verwachten? Waar kan ik mijn medische gegevens inzien? Wat houdt het recht op privacy in? U leest ze op https://www.dz.nl/patient/rechten-en-regels.